Κατά τη διάρκεια των καλοκαιρινών διακοπών, πολλοί άνθρωποι λαχταρούν τη ζέστη και κατευθύνονται προς κάποιο νησί διακοπών στην Ελλάδα. Ωστόσο, η ντροπή για τα αεροπορικά ταξίδια ή ένα περιορισμένο οικονομικό budget μπορούν να αποτελέσουν εμπόδιο για ένα τέτοιο ταξίδι. Παρ’ όλα αυτά, ακόμη και όσοι φοβούνται να πετάξουν ή δεν έχουν χρήματα μπορούν να «ταξιδέψουν στην Ελλάδα», αρκεί να μη φαντάζονται βουτιά στη Μεσόγειο.
Στη Σουηδία υπάρχουν τουλάχιστον πέντε τοποθεσίες που ονομάζονται «Grekland» («Ελλάδα»), σύμφωνα με την υπηρεσία χαρτών της Lantmäteriet. Σε όλες τις περιπτώσεις, το όνομα φαίνεται να προέρχεται από αναφορά στην Ελλάδα, όμως οι λόγοι της ονομασίας διαφέρουν.
Για την περιοχή κοντά στη Σκάρα υπάρχει εξήγηση στην απογραφή μνημείων της Σουηδικής Υπηρεσίας Πολιτιστικής Κληρονομιάς. Εκεί αναφέρεται ότι το σπίτι κατεδαφίστηκε το 1940 και ότι ο ιδιοκτήτης του λεγόταν Άλμπιν Γκρεκ. Σύμφωνα όμως με καταγραφή του 1946, η πραγματική προέλευση του ονόματος ήταν άγνωστη.
Ο Γκούσταφ Άλμπιν Γκρεκ εμφανίζεται σε απογραφές και εκκλησιαστικά αρχεία. Ήταν τσαγκάρης και γεννήθηκε το 1876 στο Γκέτεμποργκ. Οι πηγές όμως δεν εξηγούν γιατί πήρε το επίθετο «Γκρεκ» («Έλληνας»). Είναι επίσης πιθανό ότι δεν έδωσε εκείνος το όνομα στην περιοχή, αλλά ότι το μέρος έδωσε σε εκείνον το προσωνύμιο. Υπήρχε ήδη ένας αγρότης ονόματι Γιόχαν Γιένσον Γκρεκ, γεννημένος το 1844, ο οποίος ζούσε στην ίδια περιοχή όπου αργότερα δημιουργήθηκε ο οικισμός «Ελλάδα». Ο Γιόχαν είχε έρθει από το Βέσε στο Βέρμλαντ, όπου υπήρχε και ένας στρατιώτης ονόματι Ζαν Όλσον Γκρεκ, στρατολογημένος το 1841. Ίσως λοιπόν η προέλευση του ονόματος να ξεκινά από παλιό στρατιωτικό επώνυμο.
Μια άλλη «Ελλάδα» βρίσκεται κοντά στο Σκουτσέρ στην περιοχή Ούπλαντ. Δίπλα υπάρχει μάλιστα και περιοχή με το όνομα «Τουρκία». Σύμφωνα με παλαιότερες καταγραφές, το όνομα «Ελλάδα» δημιουργήθηκε κατά τη διάρκεια των αναταραχών στα Βαλκάνια τον 19ο αιώνα, για να περιγράψει τον χαρακτήρα και τις συχνές διαμάχες των κατοίκων.
Δεν είναι μόνο η Ελλάδα που εμφανίζεται ως γεωγραφικό όνομα στη Σουηδία. Υπάρχουν και άλλες «ελληνικές» ονομασίες. Για παράδειγμα, ένα αγρόκτημα στην Έστεργκετλαντ ονομαζόταν «Αθήνα». Σύμφωνα με τον καταγραφέα Έβερτ Μέλεφορς, ένας κόμης φον Σβέριν τον 18ο αιώνα έδινε στα κτήματά του ονόματα από διάφορα μέρη της Ευρώπης, πιθανότατα εμπνευσμένος από ταξίδια στην ήπειρο.
Ένα από τα πιο συνηθισμένα ελληνικά ονόματα τοποθεσιών στη Σουηδία φαίνεται να είναι η «Κρήτη». Και εδώ η έμπνευση πιθανόν συνδέεται με τις συγκρούσεις ανάμεσα στην Ελλάδα και την Τουρκία. Μια καταγραφή από το Κάλμαρ αναφέρει ότι ψαράδες και ξυλουργοί πήγαιναν σε μια μικρή νησίδα για διασκέδαση και ποτό και αστειευόμενοι την αποκαλούσαν «Κρήτη», σαν να επρόκειτο να την κατακτήσουν σε πόλεμο.
«Το νησάκι συνήθως ονομάζεται Törnskär. Κάποιοι το αποκαλούν Κρήτη. Η αιτία φαίνεται πως ήταν ότι, κατά τη διάρκεια ενός πολέμου […], κάποιοι ξυλουργοί και ψαράδες πήγαιναν εκεί κατά καιρούς για να διασκεδάσουν και να πιουν. Έναν τον αποκαλούσαν σημαιοφόρο, έναν τσάρο και έναν δούκα. Το ίδιο το νησάκι, το οποίο φαντάζονταν πως επιτίθενται και κατακτούν, το ονόμαζαν Κρήτη.»
Πιο ιστορικά και μυθολογικά εμπνευσμένα είναι τα ονόματα «Σπάρτη» και «Τροία». Η «Σπάρτη» ήταν κάποτε το όνομα ενός γηροκομείου στο Άρινγκσος. Πιθανότατα το όνομα δεν σχετιζόταν με τον πολεμικό χαρακτήρα της αρχαίας Σπάρτης, αλλά με τους γέροντες συμβούλους της πόλης, που θεωρούνταν σοφοί και σεβαστοί.
Η Τροία είναι κυρίως γνωστή από την ελληνική μυθολογία και την ιστορία της άλωσης της πόλης. Ήδη από τον Μεσαίωνα ο μύθος ήταν ιδιαίτερα δημοφιλής, κάτι που ίσως αντικατοπτρίζεται σε σουηδικά τοπωνύμια όπως Tröjemåla και Tröjebo. Επίσης, το όνομα Trojaborg εμφανίζεται σε αρκετές περιοχές της Σουηδίας. Σε αυτές τις περιπτώσεις, όμως, το όνομα μπορεί να σχετίζεται και με αρχαίους πέτρινους λαβυρίνθους που ονομάζονταν «τροϊακά κάστρα».
Σύμφωνα με τις συλλογές τοπωνυμίων, κυρίως η πολεμική και ιστορική πλευρά της Ελλάδας ενέπνευσε τέτοιες ονομασίες στη Σουηδία. Σήμερα όμως οι περισσότεροι συνδέουν την Ελλάδα με πιο θετικές εικόνες — ήλιο, διακοπές και θάλασσα. Ίσως στο μέλλον να εμφανιστούν νέες ονομασίες εμπνευσμένες από αυτές τις εμπειρίες: το πιο ηλιόλουστο σημείο ενός κήπου να ονομαστεί «Κρήτη», ένας ήσυχος κόλπος «Μύκονος» ή το πιο καμένο σημείο στο γρασίδι «Αθήνα». Μόνο ο χρόνος θα δείξει τι ίχνη θα αφήσουν τα ταξίδια και οι εμπειρίες μας στα μελλοντικά τοπωνύμια.
Η ιστοσελίδα μας θα συνεχίσει, μέσα από έρευνα και αναζήτηση ιστορικών πηγών, να φέρνει στο φως περισσότερα στοιχεία γύρω από αυτό το ιδιαίτερο και άγνωστο θέμα.
Συντακτική ομάδα
Inga kommentarer:
Skicka en kommentar