Πριν από δέκα χρόνια ζούσαν στη Γροιλανδία 160 Φιλιππινέζοι. Σήμερα ο αριθμός τους έχει αυξηθεί περισσότερο από οκτώ φορές.
Η 31χρονη Yasmin Yosores από τις Φιλιππίνες εργάζεται ως καμαριέρα σε ξενοδοχείο στο Νουούκ.
Η Yasmin τινάζει το πάπλωμα και περνά το κάλυμμα με μία κίνηση σε ξενοδοχείο στο κέντρο του Νουούκ.
«Είναι ένα κρύο μέρος», διαπιστώνει.
«Αλλά στην πραγματικότητα είναι αρκετά όμορφα εδώ. Αν ζεις και εργάζεσαι εδώ, το συνηθίζεις».
Ήρθε στη Γροιλανδία πριν από τέσσερα χρόνια, όταν βρήκε δουλειά ως καμαριέρα στο Hotel Hans Egede, περίπου 12.000 χιλιόμετρα μακριά από την πατρίδα της. Και δεν είναι καθόλου η μόνη.
Σήμερα, σε ξενοδοχεία, εστιατόρια και καταστήματα σε ολόκληρη τη Γροιλανδία συναντά κανείς αριθμό-ρεκόρ εργαζομένων από την Ασία, οι οποίοι αντάλλαξαν το τροπικό κλίμα με την Αρκτική.
Η Γροιλανδία βρίσκεται αντιμέτωπη με μια εντυπωσιακή αύξηση εργατικού δυναμικού που φτάνει κυρίως από τις Φιλιππίνες και την Ταϊλάνδη, προκειμένου να καλύψει θέσεις εργασίας για τις οποίες οι επιχειρήσεις δυσκολεύονται ολοένα περισσότερο να βρουν προσωπικό.
Μέσα σε λίγα χρόνια ο αριθμός των Φιλιππινέζων αυξήθηκε πάνω από οκτώ φορές. Πριν από δέκα χρόνια ήταν 160, ενώ σήμερα περισσότεροι από 1.300 Φιλιππινέζοι υπήκοοι ζουν στη Γροιλανδία.
Μαζί με τη δεύτερη μεγαλύτερη ομάδα, τους Ταϊλανδούς, καθώς και εργαζομένους από άλλες ασιατικές χώρες, σήμερα ζουν περίπου 1.900 Ασιάτες στη Γροιλανδία, σε έναν συνολικό πληθυσμό μόλις 56.500 κατοίκων.
Η 31χρονη Yasmin Yosores ταξίδεψε τόσο βόρεια για να κερδίσει χρήματα και να εξασφαλίσει ένα καλύτερο μέλλον για την ίδια και τα δύο παιδιά της.
«Τρεις ημέρες δουλειάς εδώ αποφέρουν όσα ένας μήνας στις Φιλιππίνες», λέει.
Δεν υπάρχουν αρκετοί Γροιλανδοί εργαζόμενοι
Στο ξενοδοχείο, το μεγαλύτερο του Νουούκ, 30 από τους συνολικά 70 εργαζομένους προέρχονται από την Ασία.
Ο διευθύνων σύμβουλος του ξενοδοχείου, Jørgen Bay-Kastrup, δηλώνει ότι δεν μπορεί να φανταστεί πώς θα λειτουργούσε χωρίς αυτούς.
«Δεν υπάρχουν αρκετοί εργαζόμενοι. Πολύ απλά, δεν υπάρχει κόσμος διαθέσιμος», λέει.
Χαρακτηρίζει τους Ασιάτες εργαζομένους «καλούς, σταθερούς και πρόθυμους».
Ο ίδιος θα προτιμούσε να προσλαμβάνει Γροιλανδούς, όμως σπάνια καταφέρνει να βρει διαθέσιμο προσωπικό.
Η καταγεγραμμένη ανεργία είναι χαμηλή — μόλις μερικές ποσοστιαίες μονάδες στο Νουούκ — ενώ έλλειψη εργατικού δυναμικού υπάρχει σε ολόκληρη τη Γροιλανδία.
Οι ελλείψεις αφορούν τόσο εξειδικευμένο προσωπικό, όπως νοσηλευτές και τεχνίτες, όσο και ανειδίκευτες θέσεις, τις οποίες καλύπτουν πλέον πολλοί από τους Ασιάτες μετανάστες.
Εργάζονται σε ξενοδοχεία, καταστήματα, συνεργεία καθαρισμού και εργοστάσια επεξεργασίας ψαριών.
Το πρόβλημα είναι βαθύτερο και δεν οφείλεται απλώς σε μια προσωρινή οικονομική άνθηση.
Η Γροιλανδία αντιμετωπίζει δομική έλλειψη ανθρώπινου δυναμικού. Ο πληθυσμός γερνά και πολλοί συνταξιοδοτούνται, ενώ εκτιμάται ότι ο συνολικός πληθυσμός θα μειωθεί κατά περίπου 20% τις επόμενες δεκαετίες.
Παράλληλα, πολύ λίγοι νέοι ολοκληρώνουν εκπαίδευση, ενώ ένα μέρος των Γροιλανδών βρίσκεται εντελώς εκτός αγοράς εργασίας χωρίς να είναι καταγεγραμμένο ως άνεργο.
Πώς έρχονται στη Γροιλανδία
Η Γροιλανδία επιτρέπει την πρόσληψη εργαζομένων από το εξωτερικό όταν οι επιχειρήσεις δεν μπορούν να βρουν προσωπικό στη χώρα.
Ωστόσο απαιτείται άδεια τόσο από τις μεταναστευτικές αρχές όσο και από τον δήμο στον οποίο βρίσκεται η θέση εργασίας.
Οι βασικές προϋποθέσεις είναι:
Η θέση πρέπει να έχει δημοσιευθεί για τουλάχιστον δύο εβδομάδες χωρίς να βρεθεί κατάλληλος εργαζόμενος.
Πρέπει να αφορά πλήρη απασχόληση με τους συνηθισμένους όρους εργασίας της Γροιλανδίας όσον αφορά μισθό, άδεια, σύνταξη κ.ά.
Η άδεια χορηγείται αρχικά για δύο χρόνια και στη συνέχεια συνήθως ανανεώνεται ανά έτος.
Εάν κάποιος χάσει τη δουλειά του και δεν βρει άλλη, πρέπει να εγκαταλείψει τη χώρα.
Υπάρχει δυνατότητα οικογενειακής επανένωσης, όμως τα μέλη της οικογένειας δεν δικαιούνται κοινωνικά επιδόματα και πρέπει να διαμένουν μαζί. Εάν ο εργαζόμενος χάσει την άδεια παραμονής του, πρέπει να φύγουν και τα υπόλοιπα μέλη της οικογένειας.
Ο αριθμός των Φιλιππινέζων και των Ταϊλανδών άρχισε να αυξάνεται ιδιαίτερα από το 2021, όταν Γροιλανδία και Δανία συμφώνησαν σε μια νέα ταχεία διαδικασία έκδοσης αδειών για αλλοδαπούς εργαζομένους.
Σήμερα 172 επιχειρήσεις της Γροιλανδίας συμμετέχουν στο συγκεκριμένο σύστημα.
Αβέβαιες συνθήκες διαμονής
Οι Φιλιππινέζοι, οι Ταϊλανδοί και άλλοι ξένοι φτάνουν στη Γροιλανδία με άδειες εργασίας περιορισμένης διάρκειας, συνήθως ενός ή δύο ετών.
Ωστόσο, παρά τον προσωρινό χαρακτήρα των αδειών, πολλοί αλλοδαποί ζουν και εργάζονται στη χώρα εδώ και χρόνια.
Ορισμένοι έχουν φέρει μαζί τους παιδιά και συζύγους, ενώ άλλοι απέκτησαν παιδιά κατά την παραμονή τους.
Κάποια από αυτά τα παιδιά φοιτούν σε γροιλανδικά σχολεία και σε ορισμένες περιπτώσεις δεν έχουν επισκεφθεί ποτέ την πατρίδα των γονιών τους, της οποίας παραμένουν πολίτες.
Έτσι έχει δημιουργηθεί μια μεγάλη ομάδα κατοίκων που είναι μεν ευχαριστημένοι επειδή έχουν εργασία, αλλά ζουν στη χώρα υπό πολύ αβέβαιες συνθήκες.
«Είναι τεράστιο πρόβλημα για πολλούς. Εάν απολυθείς, στέλνεσαι πίσω. Παράλληλα έχεις την ευθύνη μελών της οικογένειάς σου, τα οποία επίσης θα πρέπει να φύγουν», εξηγεί η ομότιμη αναπληρώτρια καθηγήτρια Kristine Juul από το Πανεπιστήμιο Roskilde, η οποία έχει μελετήσει τις συνθήκες ζωής των Ασιατών στη Γροιλανδία.
Κόκκινο κάρι με τάρανδο
Η αυξανόμενη ασιατική παρουσία έχει αρχίσει να αλλάζει και την εικόνα των πόλεων.
Ταϊλανδέζικα εστιατόρια προσφέρουν κλασικά πιάτα προσαρμοσμένα στις αρκτικές συνθήκες, όπως κόκκινο κάρι με κρέας ταράνδου ή γλυκόξινη ιππόγλωσσα.
Σε μια βιομηχανική περιοχή στο λιμάνι του Νουούκ λειτουργεί το κατάστημα Arctic Sari Sari, ένα μικρό κομμάτι της Ασίας στην Αρκτική.
Τα ράφια είναι γεμάτα σάλτσες και κάθε είδους νουντλς, ενώ στους καταψύκτες υπάρχουν ουρές χοίρου και βλαστοί μπαμπού.
Πίσω από τον πάγκο βρίσκεται ο 21χρονος John Yabut. Όπως και όλοι οι εργαζόμενοι του καταστήματος, είναι Φιλιππινέζος.
Ο John ήρθε στη Γροιλανδία με τους γονείς του όταν ήταν 13 ετών και φοίτησε σε γροιλανδικό σχολείο.
«Πήγαμε σχολείο μόλις πέντε ημέρες μετά την άφιξή μας. Ήταν πολιτισμικό σοκ. Δεν γνωρίζαμε τη γλώσσα και δεν καταλαβαίναμε τίποτα».
Στη συνέχεια, όμως, έμαθε γροιλανδικά και απέκτησε φίλους από τη Γροιλανδία. Πέρυσι αποφοίτησε από το λύκειο.
Στην ερώτηση πού βλέπει το μέλλον του, απαντά:
«Θα μπορούσε να είναι εδώ, θα μπορούσε να είναι και στις Φιλιππίνες. Ίσως και στα δύο μέρη».
«Θα ήθελα να πάω στις Φιλιππίνες, αλλά η ζωή εκεί είναι δύσκολη».
Ο διευθυντής του ξενοδοχείου Jørgen Bay-Kastrup δεν βλέπει να μειώνεται στο μέλλον η ανάγκη για εισαγωγή εργατικού δυναμικού από μακρινές χώρες, παρά το γεγονός ότι οι άδειες είναι προσωρινές.
«Δεν πιστεύω ότι αυτό το σύστημα πρόκειται να σταματήσει, επειδή οι υπεύθυνοι πολιτικοί αντιλαμβάνονται ότι υπάρχει ανάγκη πρόσληψης εργαζομένων από το εξωτερικό προκειμένου να διασφαλιστεί η παραγωγή της χώρας».
Η Yasmin Yosores δεν σχεδιάζει να παραμείνει για πάντα.
Τα πρώτα δύο χρόνια είχε μαζί της τα παιδιά της, αλλά στη συνέχεια αποφάσισε να επιστρέψουν στις Φιλιππίνες για να πάνε σχολείο και να σπουδάσουν εκεί.
«Δεν θα επιστρέψω στις Φιλιππίνες μέχρι να έχω βγάλει αρκετά χρήματα. Ίσως σε 10 ή 15 χρόνια να μπορώ να συνταξιοδοτηθώ. Δεν πρέπει να είσαι πολύ μεγάλος, γιατί τότε δεν θα προλάβεις να απολαύσεις τα χρήματά σου».
Όταν τη ρωτούν αν πιστεύει ότι θα έρθουν ακόμη περισσότεροι Φιλιππινέζοι στη Γροιλανδία, απαντά:
«Ναι, σίγουρα. Θα ήθελα να έρθουν περισσότεροι. Είμαστε εργατικός λαός και είμαι περήφανη γι’ αυτό».
Συντακτική ομάδα
Inga kommentarer:
Skicka en kommentar