Όταν η Δόμνα Σαμίου συνάντησε τη σουηδική λαϊκή παράδοση στον βορρά

Στις 9 Αυγούστου 1979, η εφημερίδα Expressen παρουσίασε την περιοδεία της Δόμνας Σαμίου στη Σουηδία, αναδεικνύοντας τη συνάντηση της ελληνικής παραδοσιακής μουσικής με τη σουηδική λαϊκή παράδοση και τη δύναμη της πολιτιστικής ανταλλαγής.

Τώρα θα αλλάξουν οι ρυθμοί στον βορρά- Expressen 1979-08-05

Της Malou von Sivers

Μια καλοκαιρινή νύχτα στη Νόρλαντ τους έφερε κοντά. Ανάμεσα σε κουνούπια, πίτες με μύρτιλα και λικέρ από άγρια μούρα.

Τα συγκροτήματα παραδοσιακών χορών από την Αθήνα και το Luleå.
Το επόμενο καλοκαίρι ο Σύλλογος Τοπικής Παράδοσης του Luleå θα ταξιδέψει στην Ελλάδα.

Και τότε οι ρυθμοί στον βορρά θα αλλάξουν.

Η Ελληνίδα τραγουδίστρια παραδοσιακής μουσικής Δόμνα Σαμίου και οι χορευτές της ολοκλήρωσαν την περασμένη εβδομάδα την περιοδεία τους στη Σουηδία.

Διέσχισαν τη χώρα απ’ άκρη σ’ άκρη. Διένυσαν 650 μίλια και επισκέφθηκαν 14 πόλεις από τη Λουλέο στον βορρά μέχρι την Καρλσκρόνα στον νότο.

Περισσότεροι από 10.000 Σουηδοί είδαν, άκουσαν και χόρεψαν.

«Ήταν μια φανταστική περιοδεία. Το κοινό ήταν κατά 80% Σουηδοί. Αγαπάμε τη Σουηδία», λέει η Δόμνα.

Η Δόμνα Σαμίου, 51 ετών, θεωρείται η «μητέρα» της ελληνικής παραδοσιακής μουσικής.

Είναι τόσο ερευνήτρια όσο και τραγουδίστρια.
Μεγάλωσε σε μια από τις φτωχές και «κόκκινες» συνοικίες της Αθήνας.

Ανάμεσα σε πρόσφυγες από τη Μικρά Ασία, που ήρθαν στην Ελλάδα το 1922.

«Εμείς που ήρθαμε από τη Σμύρνη ήμασταν πάντα ενωμένοι. Ήμασταν σαν μια μεγάλη οικογένεια. Χορεύαμε και τραγουδούσαμε με κάθε ευκαιρία», αφηγείται.

Κατά τη διάρκεια μιας πενταετούς περιπλάνησης σε όλη την Ελλάδα, η Δόμνα συγκέντρωσε πάνω από χίλια κείμενα και λαϊκές μελωδίες.

«Προσπαθώ να διατηρήσω την παράδοση της λαϊκής μουσικής, ώστε να μην πνιγεί από την εμπορευματοποίηση γύρω από το μπουζούκι», λέει.

Μέσα από την έρευνά της έχει συμβάλει στη διατήρηση της παραδοσιακής μουσικής ως ζωντανής παράδοσης.

Οι μουσικοί που τη συνόδευσαν στην περιοδεία στη Σουηδία προέρχονται από όλη την Ελλάδα. Οι χορευτές ανήκουν, μεταξύ άλλων, στο συγκρότημα Ελένη Τσαολή.

Το ταξίδι χρηματοδοτήθηκε από την Ομοσπονδία Ελλήνων Συλλόγων. Το ελληνικό κράτος δεν παρείχε οικονομική ενίσχυση.

Στη Γκάμελσταν, έξω από τη Λουλέο, ο τοπικός σύλλογος προσκάλεσε σε χορό.

Οι Σουηδοί πρόσφεραν βόρειες σπεσιαλιτέ — πίτα με μύρτιλα, λικέρ από άγρια μούρα και κουνούπια.
Οι Έλληνες πρόσφεραν ελληνικό χωριάτικο κρασί.

«Ήταν μια υπέροχη βραδιά. Ανταλλάξαμε χορούς και παραδόσεις. Μάθαμε τον “lärdansen” και τον “Sörby-kadriljen”. Οι μουσικοί μας τα πήγαν αμέσως καλά μεταξύ τους — ιδιαίτερα οι βιολιστές. Στέκονταν και έπαιζαν όλο το βράδυ», λέει ο Lars Westerberg από τον Σύλλογο Λουλέο.

Στο μέλλον τα δύο χορευτικά συγκροτήματα θα συνεχίσουν να ανταλλάσσουν χορούς — μέσω αλληλογραφίας.

Το επόμενο καλοκαίρι θα ξανασυναντηθούν. Στην Αθήνα.

«Θα είμαστε περίπου 40 άτομα που θα ταξιδέψουμε. Οι Έλληνες φίλοι μας έχουν υποσχεθεί να μας φιλοξενήσουν με φαγητό και στέγη. Ελπίζω να καταφέρουμε να καλύψουμε το κόστος του ταξιδιού μέσω επιχορηγήσεων», λέει ο Lars Westerberg.

DN 1979-08-05 

Συντακτική ομάδα