Στις αρχές της δεκαετίας του 1980 η Λεμεσός αναδεικνυόταν σε ένα από τα σημαντικότερα κέντρα νυχτερινής διασκέδασης της Ανατολικής Μεσογείου. Η πόλη λειτουργούσε ως σημείο συνάντησης τουριστών, στρατιωτικών αποστολών και επιχειρηματιών, φιλοξενώντας καμπαρέ και νυχτερινά κέντρα με διεθνές προσωπικό.
Το 1982, η σουηδική εφημερίδα Aftonbladet δημοσίευσε σειρά ρεπορτάζ που συνέδεαν τη Σουηδία με τη Λεμεσό, εστιάζοντας στη "εισαγωγή" Σουηδών γυναικών για εργασία σε καμπαρέ της Κύπρου και της Μέσης Ανατολής. Στο επίκεντρο της έρευνας βρέθηκε ο Ανδρέας Φωτίου, ιδιοκτήτης και ατζέντης νυχτερινών επιχειρήσεων, τον οποίο οι σουηδικές αρχές υποπτεύονταν για δραστηριότητες που κινούνταν στα όρια της εκμετάλλευσης και της πορνείας.
Οι Σουηδοί αστυνομικοί που επισκέφθηκαν τη Λεμεσό στο πλαίσιο της έρευνας κατέγραψαν μαρτυρίες και συνθήκες λειτουργίας των καμπαρέ, χωρίς να αποκλείουν την ύπαρξη παράνομων πρακτικών. Το ρεπορτάζ αποτυπώνει το κλίμα της εποχής, τον τρόπο λειτουργίας της διεθνούς νυχτερινής βιομηχανίας και τη θέση της Λεμεσού σε αυτό το δίκτυο.
Το άρθρο που ακολουθεί αποτελεί πιστή μετάφραση του πρωτότυπου σουηδικού δημοσιεύματος του 1982 και δημοσιεύεται ως ιστορικό τεκμήριο, χωρίς προσθήκες ή σχολιασμό, ώστε ο αναγνώστης να διαμορφώσει τη δική του κρίση μέσα από το ίδιο το υλικό της εποχής.
Οι πληροφορίες και οι δηλώσεις αποδίδονται στο πρωτότυπο δημοσίευμα της Aftonbladet στις 14 Νοεμβρίου του 1982.
Aftonbladet 1982-11-14
Ο άνδρας που δελεάζει Σουηδέζες στην Κύπρο:
«Δεν είμαι προαγωγός»
Ο Ανδρέας Φωτίου μιλά στον Κεν Όλοφσον της Aftonbladet. Ο άνθρωπος που προσπαθεί να φέρει Σουηδέζες στα νυχτερινά του κέντρα. Η σουηδική αστυνομία υποψιάζεται δραστηριότητες πορνείας, όμως ο Φωτίου απορρίπτει τις κατηγορίες: «Το τι κάνουν τα κορίτσια στον ελεύθερο χρόνο τους δεν με αφορά».
ΛΕΜΕΣΟΣ, Κύπρος
Αυτός είναι ο άνθρωπος που δελεάζει νεαρές Σουηδέζες γυναίκες στο καμπαρέ-αυτοκρατορία του στην Κύπρο και στη Μέση Ανατολή και τον οποίο η σουηδική αστυνομία υποψιάζεται ότι έχει εμπλακεί σε δραστηριότητες πορνείας.
Ο Ανδρέας Φωτίου, 47 ετών, με στρουμπουλή σωματοδομή, μουστάκι και χρυσά δαχτυλίδια στα δάχτυλα, λέει ότι είναι ένας σοβαρός ατζέντης και όχι προαγωγός.
— Δεν είμαι προαγωγός, λέει.
Ο Ανδρέας Φωτίου κατέχει έξι νυχτερινά κέντρα στη Μέση Ανατολή, στην Κύπρο και σε διάφορα μέρη της Ευρώπης.
«Συνήθως συστήνεται και απαιτεί τον σεβασμό που του αναλογεί», λέει ένας τοπικός ταξιτζής στη Λεμεσό.
Τα νέον φώτα λαμπυρίζουν
Αυτό το βράδυ ο Φωτίου κάθεται πίσω από το βαρύ γυάλινο γραφείο του σε μια μικρή συνοικία διασκέδασης. Τα νέον φώτα λαμπυρίζουν σε κάθε γωνιά του δρόμου και σύντομα οι νυχτερινές δραστηριότητες θα ξεκινήσουν.
Στρατιώτες του ΟΗΕ και εύποροι επιχειρηματίες γεμίζουν τα μαγαζιά, ενώ κορίτσια από όλο τον κόσμο —μέλη του «στάβλου» του Φωτίου— παρουσιάζουν τα νούμερά τους.
«Παγκόσμιες καλλονές» στα τραπέζια των πελατών.
Η σκηνή μοιάζει βγαλμένη από ανατολίτικη αστυνομική ταινία. Ο Φωτίου ποζάρει στην καρέκλα του διευθυντή. Με χειρονομίες κατευθύνει τους βοηθούς του καθώς τα ποτά σερβίρονται ασταμάτητα.
Στο γραφείο βρίσκονται στοίβες φωτογραφιών νεαρών γυναικών. Ο Φωτίου μοιάζει με Σαουδάραβα πρίγκιπα και πολλοί στη Λεμεσό λένε ότι τουλάχιστον ζει σαν τέτοιος.
«Είστε αστυνομικοί;»
— Τι θέλετε, κύριοι; Δεν είστε μήπως δύο Σουηδοί αστυνομικοί; λέει γελώντας δυνατά όταν τον επισκέπτονται Σουηδοί αστυνομικοί την προηγούμενη εβδομάδα.
— Καλά κάνατε και ήρθατε. Καθίστε.
— Α, είστε από σουηδική εφημερίδα. Στη Σουηδία είναι που με έχουν χαρακτηρίσει προαγωγό.
Αγγελίες στη Dagens Nyheter
Το καλοκαίρι ο Ανδρέας Φωτίου διαφήμιζε στη Dagens Nyheter, αναζητώντας Σουηδέζες για το καμπαρέ-«στάβλο» του — «για όσες ενδιαφέρονται για καριέρα ως καλλιτέχνιδες καμπαρέ».
Η υπόσχεση για μεγάλα χρήματα προσέλκυσε Σουηδέζες στην Κύπρο.
Μια 28χρονη Σουηδέζα δεχόταν ενδιαφερόμενες και διέμενε σε διαμέρισμα στο κέντρο της Στοκχόλμης. Πρόσφατα καταγγέλθηκε από τον σύντροφό της, Ίνγκβαρ Άρτιν, ως ύποπτη για «απόπειρα εκμετάλλευσης προσώπου σε κατάσταση ανάγκης».
Σε έρευνα στο σπίτι της κατασχέθηκαν περίπου δέκα υπογεγραμμένα συμβόλαια. Την προηγούμενη εβδομάδα οι Σουηδοί αστυνομικοί Χόκαν Στρём και Κρίστερ Σιόμπλομ επισκέφθηκαν τη Λεμεσό.
— Δεν βρήκαμε σουηδικά σεξ-κλαμπ, λέει ο Στρöm. Αλλά αυτό δεν σημαίνει ότι μικρός ή μεγαλύτερος αριθμός γυναικών δεν εργάζεται για τον Φωτίου σε άλλα μέρη πέρα από τη Λεμεσό.
Καταλήξαμε στο συμπέρασμα ότι η δραστηριότητα στα καμπαρέ είναι αμφίβολου χαρακτήρα και ότι η πορνεία δεν μπορεί να αποκλειστεί. Τα καμπαρέ της Λεμεσού μυρίζουν πάντως πορνείο από μακριά.
«Δεν ανακατεύομαι»
Ο Ανδρέας Φωτίου λέει:
— Δεν ανακατεύομαι με το τι κάνουν τα κορίτσια στον ελεύθερο χρόνο τους. Θα ήταν υπερβολικός πατερναλισμός. Πώς το κάνετε εσείς στη Σουηδία; Τρέχετε γύρω-γύρω και τις επιτηρείτε όλο το εικοσιτετράωρο;
— Ήταν η καταγγελθείσα 28χρονη επαφή και συνεργάτιδά σας στη Στοκχόλμη;
— Ναι. Ήμουν εκεί τρεις ημέρες το καλοκαίρι. Αλλά η γυναίκα αυτή ήταν απλώς η διερμηνέας μου.
— Όμως είχε στο σπίτι της συμβόλαια μεταξύ των κοριτσιών και της εταιρείας σας;
— Με βοήθησε να στείλω κάποια συμβόλαια κάτω. Ήταν καθαρά για πρακτικούς λόγους. Και αναγκαστήκαμε να στείλουμε μόνο Σουηδέζες στη Λεμεσό. Όλες φρόντισαν μόνες τους τον εαυτό τους.
— Προσφέρουμε πολύ ανθρώπινους και γενναιόδωρους όρους σε όσες έχουν φιλοδοξίες να γίνουν καλές καλλιτέχνιδες καμπαρέ.
— Πόσα κορίτσια είχε συνολικά η Σουηδία;
— 47 μέσα σε τρεις εβδομάδες.
— Γιατί θέλετε Σουηδέζες στον “στάβλο” σας;
— Είναι ξανθές, τουρίστριες σε υπηρεσία ως συνοδοί στα τραπέζια.Ναι, αλλά είναι μια ευκαιρία να κερδίσουν επιπλέον χρήματα. Παίρνουν δέκα τοις εκατό από ό,τι πίνει ο πελάτης.
Ένα ολόκληρο μπουκάλι ουίσκι κοστίζει 50 δολάρια, περίπου 375 σουηδικές κορώνες, για παράδειγμα στο Kit Cat, ένα από τα γνωστά καμπαρέ του Φωτίου στη Λεμεσό.
— Υπάρχουν Σουηδέζες στη Λεμεσό και σκοπεύετε να προσλάβετε κι άλλες;
— Ορισμένες είναι καθ’ οδόν, μερικές εμφανίζονται αλλού. Κάνω μια κοινωνική προσφορά, τους δίνω δουλειά.
— Και το ότι αυτές οι Σουηδέζες επιδίδονται στην πορνεία, το αρνείστε;
— Είμαι ατζέντης στον καλλιτεχνικό χώρο και όχι προαγωγός.
Κεν Όλοφσον
 |
| Aftonbladet 1982-11-14 |
Η
έρευνα μας σε
μεγάλο Κυπριακό ΜΜΕ
Συντακτική ομάδα
