torsdag 19 november 2026

Σουηδέζα σκηνοθέτης:"Οι Έλληνες απ’ ό,τι φαίνεται πιστεύουν ότι η «σουηδική αμαρτία» ζει ακόμα"

 

Το «Brave New Love» της Μαρίας Μπεκ, ένα δράμα με θέμα την απιστία, διαγωνίστηκε στο Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης. Η αντίδραση του κοινού έκανε τη σκηνοθέτρια να ξεσπάσει σε γέλια. Η ταινία θα κάνει πρεμιέρα στη Σουηδία την άνοιξη.

Η νέα ταινία της Μαρίας Μπεκ, «Brave New Love», δεν κέρδισε τον Χρυσό Αλέξανδρο, τη μεγαλύτερη διάκριση του Φεστιβάλ Θεσσαλονίκης, παρά τη θερμή υποδοχή της, ιδίως από το κοινό. Η ταινία θέτει δύσκολα ερωτήματα για τη μονογαμία και, ευρύτερα, για το πώς θέλουμε να ζούμε.

Η υπνοθεραπεύτρια Κέιτ (Κάτρινε Τόρμποργκ Γιόχανσεν) νιώθει καλά στον ασφαλή, μεσοαστικό γάμο της με τον Όρλα (Σάιμον Σίαρς), σε μια μεγάλη πόλη της Δανίας. Έχουν μια έφηβη κόρη και δεν θέλουν άλλα παιδιά. Εδώ και τρία χρόνια, όμως, η Κέιτ έχει εραστή, τον αρχαιολόγο Αντρέας (Άντερς Ντάνιελσεν Λίε). Η δουλειά του τον καλεί στη Σάμο την ίδια στιγμή που η Κέιτ ανακαλύπτει ότι είναι έγκυος. Ποιος είναι ο πατέρας; Και τι θα πει στην κόρη της όταν εκείνη της ζητήσει εξηγήσεις για τα ψέματα και την απιστία της;

Έτσι θα μπορούσε να συνοψιστεί η πλοκή αυτής της σύνθετης και κατά τόπους πολύ διασκεδαστικής ιστορίας. Στα πρώτα δύο τρίτα της ταινίας ξεχωρίζουν τα κοντινά πλάνα και οι εξαιρετικές ερμηνείες όλων των ηθοποιών. Πρόκειται, δηλαδή, για ένα σκανδιναβικό ψυχολογικό δράμα σχέσεων πρώτης τάξεως, με λαμπρή διεύθυνση φωτογραφίας από τη Μαρία φον Χάουσβολφ.

Η Κάτρινε Τόρμποργκ Γιόχανσεν είναι ίσως περισσότερο γνωστή για τον ρόλο της ως Γκρο Χάρλεμ Μπρούντλαντ στη σειρά «Makten» και ο Σάιμον Σίαρς για τους ρόλους του στις σειρές «Reservatet» και «Uniformen». Ο Άντερς Ντάνιελσεν Λίε έχει παίξει σε αρκετές ταινίες του Γιοακίμ Τρίερ, με πιο πρόσφατη τη βραβευμένη με Όσκαρ «Sentimental Value». Από ελληνικής πλευράς συμμετέχει η Αγγελική Παπούλια, ως Ελίζα, φίλη του Αντρέας στη Σάμο. Η Παπούλια έγινε ευρύτερα γνωστή με τον «Κυνόδοντα» του Γιώργου Λάνθιμου και έκτοτε συνεργάστηκε μαζί του σε αρκετές παραγωγές. Πρόκειται, αν μη τι άλλο, για ένα πολύ δυνατό καστ.

Δεν είναι περίεργο που η απιστία άναψε τη συζήτηση. Αυτό που προκάλεσε έκπληξη ήταν ότι αρκετοί θεατές στο κατάμεστο Ολύμπιον πίστευαν πως οι Σκανδιναβοί, και ιδίως οι Σουηδοί, συνηθίζουν να έχουν πολλούς ερωτικούς συντρόφους. Η Μαρία Μπεκ ξέσπασε σε γέλια και τους διαβεβαίωσε ότι αυτό δεν είναι το νόημα της έκφρασης the Swedish model, δηλαδή «το σουηδικό μοντέλο», η οποία παραπέμπει μάλλον στο σουηδικό κράτος πρόνοιας. Να πώς επιβιώνουν οι παρανοήσεις γύρω από την παλιά «σουηδική αμαρτία» του κινηματογράφου.

Όπως και στην προηγούμενη ταινία της, «Psykos i Stockholm» (2020), η σκηνοθέτρια αγγίζει δύσκολα θέματα, που παραμένουν ως έναν βαθμό ταμπού, και χρησιμοποιεί μια κινηματογραφική γλώσσα γεμάτη ευρηματικές και απρόσμενες επιλογές. Βλέπουμε, για παράδειγμα, μια ομάδα γυναικών που μαζεύονται για να πλέξουν σε μια εκκλησία, με την Ίκα Νορντ στον ρόλο της ιερέα, καθώς και σαφείς αναφορές στην ελληνική μυθολογία μέσα από κουβάρια και μπλεγμένα νήματα.

Η Μαρία Μπεκ αφηγείται την ιστορία από γυναικεία οπτική, κάτι που μοιάζει αυτονόητο σε ένα τέτοιο δράμα, παρότι και οι δύο ανδρικοί χαρακτήρες αποδίδονται με μεγάλη λεπτότητα. Αν ανατρέξουμε όμως στην ιστορία του κινηματογράφου, θα δούμε ότι δεν ήταν πάντα έτσι. Εμπνευσμένη από το διεθνές γυναικείο κίνημα στα τέλη της δεκαετίας του 1960, η Βρετανίδα θεωρητικός του κινηματογράφου Λόρα Μάλβι δημοσίευσε το πρωτοποριακό πολιτικό δοκίμιο «Οπτική απόλαυση και αφηγηματικός κινηματογράφος» (1975). Εκεί εισήγαγε τον όρο male gaze, δηλαδή «ανδρικό βλέμμα», που τότε κυριαρχούσε απόλυτα στο Χόλιγουντ. Με πολύ απλά λόγια, οι ταινίες αφηγούνταν τις ιστορίες τους από ανδρική οπτική και περίμεναν από τις γυναίκες θεατές να ταυτιστούν με αυτήν.

Η θρυλική Λόρα Μάλβι, 85 ετών, έχει αποσυρθεί, έκανε όμως μια σπάνια εξαίρεση και ταξίδεψε στη Θεσσαλονίκη. Το εμπνευσμένο masterclass της ήταν για πολλούς σινεφίλ, ανάμεσά τους κι εμένα, η κορυφαία στιγμή του φεστιβάλ. Η έρευνα της Μάλβι έχει στηρίξει με πολλούς τρόπους τις γυναίκες δημιουργούς και έχει ενισχύσει την επιρροή τους στον κινηματογράφο, κάτι που ίσως ξεχνάμε.

Ο Χρυσός Αλέξανδρος απονεμήθηκε στην Ελληνίδα Ζακλίν Λέντζου για το «A Day in the Life of Jo: Chapter Phaedra», μια ευαίσθητη ματιά σε μία μέρα από τη ζωή ενός δεκαπεντάχρονου κοριτσιού, μέσα από τα δικά του μάτια. Φυσικά, και η Λέντζου έχει διαβάσει Λόρα Μάλβι.

Το «Brave New Love» της Μαρίας Μπεκ θα κάνει πρεμιέρα στη Σουηδία την άνοιξη.

Συντακτική ομάδα 

onsdag 18 november 2026

Δανία – Νέα φορολογική συμφωνία με φθηνότερα καύσιμα και μεγαλύτερες ελαφρύνσεις για τα υψηλά εισοδήματα

 

Η κυβέρνηση της Δανίας και το Δανικό Λαϊκό Κόμμα (DF) κατέληξαν σε νέα φορολογική συμφωνία. Το 2027 οι οδηγοί θα πληρώνουν λιγότερα για βενζίνη και ντίζελ, ενώ μέσα στα επόμενα χρόνια θα καταργηθούν τόσο ο φόρος της ενδιάμεσης εισοδηματικής κλίμακας (mellemskat) όσο και ο πρόσθετος φόρος για τα πολύ υψηλά εισοδήματα (toptopskat). Το μεγαλύτερο μέρος των ελαφρύνσεων θα πάει σε όσους κερδίζουν πάνω από 58.000 δανικές κορώνες τον μήνα. Οι μειώσεις φόρων θα χρηματοδοτηθούν εν μέρει με περικοπές στις ενισχύσεις προς επιχειρήσεις σε διάφορους κλάδους.

Οι φοροελαφρύνσεις ανέρχονται συνολικά σε 11 δισ. δανικές κορώνες. Πέρα από την κατάργηση των δύο φόρων εισοδήματος, ο συντελεστής φορολόγησης των επιχειρήσεων θα μειωθεί από 22% σε 19%.

«Με αυτή τη συμφωνία φροντίζουμε ώστε να μένουν περισσότερα χρήματα στην τσέπη πάνω από 600.000 Δανών», δήλωσε σε συνέντευξη Τύπου ο υπουργός Φορολογίας και Ανάπτυξης Γιάκομπ Ένγκελ-Σμιτ, του κόμματος Moderaterne.

Φθηνότερη βενζίνη και ντίζελ το 2027

Η επιβάρυνση στη βενζίνη και το ντίζελ θα μειωθεί κατά δύο δανικές κορώνες ανά λίτρο, συμπεριλαμβανομένου του ΦΠΑ. Η μείωση θα ισχύσει μόνο για το 2027. Ήταν ένας από τους όρους που έθεσε το Δανικό Λαϊκό Κόμμα για να υπερψηφίσει τη φορολογική πρόταση.

«Είναι η μεγαλύτερη μείωση που έχει γίνει ποτέ στους φόρους της βενζίνης και του ντίζελ. Πρόκειται για τεράστια νίκη για τους Δανούς», δήλωσε στο Danmarks Radio ο πρόεδρος του κόμματος, Μόρτεν Μέσερσμιτ.

Οι οδηγοί, ωστόσο, θα καλύψουν μέρος του κόστους των φοροελαφρύνσεων μέσω αυξήσεων σε διάφορα τέλη για τα οχήματα, μεταξύ των οποίων και το κατώτατο τέλος κατοχής οχήματος. Οι αυξήσεις αναμένεται να αποφέρουν συνολικά λίγο πάνω από ένα δισ. δανικές κορώνες επιπλέον τον χρόνο.

Παράλληλα, οι προγραμματισμένες αυξήσεις στο τέλος ταξινόμησης των ηλεκτρικών αυτοκινήτων, που επρόκειτο να τεθούν σε ισχύ την 1η Ιανουαρίου 2027, θα αναβληθούν για έναν χρόνο.

Καθώς ούτε η Κοκκινοπράσινη Συμμαχία (Enhedslisten) ούτε το κόμμα Alternativet, που στηρίζουν την κυβέρνηση, δέχθηκαν να στηρίξουν το φορολογικό σχέδιο, η κυβέρνηση ακολούθησε δύο χωριστές διαπραγματεύσεις για να εξασφαλίσει πλειοψηφία. Η μία έγινε με το Δανικό Λαϊκό Κόμμα και η άλλη με τα υπόλοιπα τέσσερα κόμματα του δεξιού και κεντροδεξιού μπλοκ.

Στηρίζοντας τη φορολογική πρόταση, το Δανικό Λαϊκό Κόμμα θα υπερψηφίσει και την κατάργηση της κρατικής εκπαιδευτικής ενίσχυσης (SU) για φοιτητές και μαθητές λυκείου που μένουν με τους γονείς τους, εφόσον το συνολικό ετήσιο εισόδημα των γονέων τους ξεπερνά τις 700.000 δανικές κορώνες. Ο αρμόδιος του κόμματος για οικονομικά θέματα, Άντερς Βίστισεν, είχε προηγουμένως χαρακτηρίσει την πρόταση «σφαγή».

Οι υψηλόμισθοι κερδίζουν τα περισσότερα

Το 2030, ένα ζευγάρι με δύο παιδιά που ζει σε νοικιασμένο διαμέρισμα και λαμβάνει κοινωνικό βοήθημα (kontanthjælp) θα έχει 113 δανικές κορώνες επιπλέον τον μήνα στο διαθέσιμο εισόδημά του, ή 1.350 κορώνες τον χρόνο.

Αντίθετα, για μια οικογένεια με δύο παιδιά σε παιδικό σταθμό, στην οποία ο ένας γονέας είναι υψηλόμισθο διευθυντικό στέλεχος και ο άλλος μισθωτός υπάλληλος, το όφελος την ίδια χρονιά θα φτάσει τις 1.304 δανικές κορώνες τον μήνα, ή 15.650 κορώνες τον χρόνο.

«Συνολικά, η φορολογική συμφωνία είναι θετική για τις δανικές επιχειρήσεις, για την οικονομία της χώρας και για τους Δανούς», δήλωσε ο υπουργός Οικονομικών Πέτερ Χούμελγκορ, των Σοσιαλδημοκρατών.

Συντακτική ομάδα 

Σουηδία – Κρυφές κάμερες δείχνουν εργαζομένους να κλοτσούν και να πετούν κοτόπουλα σε μονάδα εκτροφής στο Öland

Κρυφές κάμερες που τοποθέτησε η σουηδική οργάνωση για τα δικαιώματα των ζώων Djurrättsalliansen σε μονάδα εκτροφής κοτόπουλων στο νησί Έλαντ κατέγραψαν σοβαρές παραβάσεις στη μεταχείριση των ζώων. Σύμφωνα με τις καταγγελίες, στα βίντεο φαίνονται, μεταξύ άλλων, κοτόπουλα να κακοποιούνται και να θανατώνονται χωρίς προηγούμενη αναισθητοποίηση. Η εφημερίδα Aftonbladet ερεύνησε την υπόθεση στο πλαίσιο της εκπομπής της «200 sekunder».

«Το κοινό πρέπει να γνωρίζει τι υφίστανται τα κοτόπουλα και πώς λειτουργεί ο κλάδος. Γι’ αυτό μπήκαμε στη μονάδα και καταγράψαμε όσα συμβαίνουν», δήλωσε σε δελτίο Τύπου η Μαλίν Γκούσταφσον, εκπρόσωπος της Djurrättsalliansen.

Στα πλάνα φαίνονται κοτόπουλα να παγιδεύονται και να συνθλίβονται σε κιβώτια, να στοιβάζονται, ενώ εργαζόμενοι τα πετούν και τα κλοτσούν. Ο εκτροφέας, με τον οποίο επικοινώνησε τηλεφωνικά η Aftonbladet, δήλωσε ότι δεν γνώριζε τι συνέβαινε.

«Είδα τα πλάνα. Δείχνουν πολλά πράγματα που δεν αποδεχόμαστε. Δεν ήξερα ότι συνέβαιναν», είπε στην εκπομπή «200 sekunder».

Η Guldfågeln επικρίνει την είσοδο στη μονάδα χωρίς άδεια

Η μονάδα προμηθεύει με κοτόπουλα τα σφαγεία της Guldfågeln.

Ο διευθύνων σύμβουλος της Guldfågeln, Πέτερ Άντερσον, χαρακτήρισε απαράδεκτα όσα καταγράφηκαν στα πλάνα. Δήλωσε ότι η εταιρεία επικοινώνησε με τον εκτροφέα για να εξετάσει τις παραβάσεις και να διασφαλίσει ότι τηρούνται οι προβλεπόμενες διαδικασίες.

Την ίδια ώρα, τόνισε ότι η εταιρεία αποδοκιμάζει τη μέθοδο της Djurrättsalliansen, δηλαδή την είσοδο στη μονάδα χωρίς άδεια και τη χρήση κρυφών καμερών. Αυτό δήλωσε στην εφημερίδα Barometern.

Συντακτική ομάδα 

Η σοσιαλίστρια πρωθυπουργός της Δανίας: «Θέλω μια Δανία δανική» – «Δεν είμαι υπέρ της αντικατάστασης του πληθυσμού»

 

Η Μέτε Φρέντερικσεν δεν αφήνει περιθώρια αμφιβολίας για το ποια Δανία θέλει. Η πρωθυπουργός το ξεκαθαρίζει στο επεισόδιο της Τρίτης του Borgerlig Tabloid, του podcast της δανικής εφημερίδας B.T., όπου είναι καλεσμένη του Γιοάκιμ Μπ. Όλσεν.

Αφορμή για τη συνέντευξη ήταν η παρουσίαση, τη Δευτέρα, του σχεδίου για τη δημιουργία κέντρου επιστροφών στη Ρουάντα, το οποίο η ίδια χαρακτήρισε τομή στη μεταναστευτική πολιτική της Δανίας.

Αν και το σχέδιο για το νέο κέντρο καταλαμβάνει μεγάλο μέρος της συζήτησης, ο Όλσεν στέκεται περισσότερο στις προσωπικές απόψεις της πρωθυπουργού για τη μετανάστευση. Όταν τη ρωτά σχετικά, η Φρέντερικσεν δεν μασά τα λόγια της.

«Δεν είμαι υπέρ μιας πολυπολιτισμικής κοινωνίας που βάζει όλους τους πολιτισμούς στην ίδια μοίρα».

«Είμαι Ευρωπαία, Δανή και κατάγομαι από το Άαλμποργκ. Ούτε είμαι υπέρ μιας μεγάλης αντικατάστασης του πληθυσμού. Πιστεύω ότι πρέπει να υπάρχει μια ισχυρή κουλτούρα της πλειοψηφίας», λέει η πρωθυπουργός.

Το 2025 η εφημερίδα Politiken δημοσίευσε μια δημογραφική προβολή σύμφωνα με την οποία οι μετανάστες και οι απόγονοί τους θα μπορούσαν να αποτελούν την πλειονότητα του πληθυσμού της Δανίας ήδη από το 2096. Παρ’ όλα αυτά, όπως αναφέρει η B.T., φωνές της Αριστεράς έχουν απορρίψει τη συζήτηση περί «μεγάλης αντικατάστασης του πληθυσμού» ως ακραία και λαϊκιστική. Σε κύριο άρθρο της, η ίδια η Politiken είχε χαρακτηρίσει την «ιδέα της αντικατάστασης» «σκέτη δημαγωγική ανοησία».

Στο Borgerlig Tabloid, πάντως, η πρωθυπουργός δεν διστάζει να χρησιμοποιήσει τον όρο όταν μιλά για τις συνέπειες της μετανάστευσης από τη Μέση Ανατολή και τη Βόρεια Αφρική.

«Η δική μου θέση είναι ότι θέλω μια Δανία που να είναι δανική. Και το υποστηρίζω απόλυτα».

Τι εννοείτε όταν λέτε “δανική”;

«Ότι στην κοινωνία μας υπάρχει μια σαφώς διακριτή κουλτούρα της πλειοψηφίας».

Των Δανών στην καταγωγή;

«Είμαστε μια δανική κοινωνία και ο αρχικός πυρήνας του πληθυσμού μας είναι δανικής καταγωγής. Αυτό αλλάζει όταν έρχονται άνθρωποι από αλλού. Πρέπει όμως και στο μέλλον να υπάρχει μια Δανία με ισχυρή κουλτούρα της πλειοψηφίας».

Η πρωθυπουργός συνεχίζει.

«Και νομίζω ότι, όταν μιλάμε για τις χώρες MENAPT, το πρόβλημα είναι η κουλτούρα επιβολής». Προσθέτει ότι, κατά την άποψή της, έχουν έρθει στη Δανία υπερβολικά πολλοί άνθρωποι που δεν συμπαθούν τους ομοφυλόφιλους, δεν υποστηρίζουν την ισότητα των γυναικών και θεωρούν ότι η θρησκεία τους, το Ισλάμ, πρέπει να βρίσκεται πάνω από τον νόμο.

Αναγνωρίζει ότι έχουν έρθει και άνθρωποι που έχουν προσφέρει θετικά στην κοινωνία. Αυτό, ωστόσο, δεν αλλάζει την εκτίμησή της.

«Αυτή η κουλτούρα επιβολής είναι επικίνδυνη. Και το λέω ως σοσιαλδημοκράτισσα, ως γυναίκα, ως Δανή, αλλά και ως πρωθυπουργός μιας χώρας όπου μια τέτοια κουλτούρα δεν συμβιβάζεται με τον τρόπο που έχουμε χτίσει την κοινωνία μας».

Άλλο όμως η ρητορική και άλλο οι πολιτικές αποφάσεις που πρέπει να την ακολουθήσουν. Αυτό ακριβώς έθεσε στην πρωθυπουργό ο Γιοάκιμ Μπ. Όλσεν στο επεισόδιο της Τρίτης.

Συντακτική ομάδα 

Ο «Παρθενώνας» της Σουηδίας και το ελληνικό δράμα του θερινού ηλιοστασίου

 

Ποιος θα περίμενε ότι σε ένα μικρό νησί της Σουηδίας, εκατοντάδες χιλιόμετρα μακριά από την Αθήνα, θα υπήρχε ένα κτίριο εμπνευσμένο από τον Παρθενώνα; Κι όμως, στο νησί Βίσινγκσε (Visingsö), στη λίμνη Βέτερν (Vättern), βρίσκεται ένα αντίγραφο του αρχαίου ελληνικού ναού, το οποίο κατασκευάστηκε το 1913 με αφορμή μια διεθνή διάσκεψη για την ειρήνη.

Η ιστορία του δεν συνδέεται με αρχαιολογικές ανασκαφές ούτε με την παρουσία αρχαίων Ελλήνων στη Σκανδιναβία. Πρόκειται για ένα ιδιαίτερο αρχιτεκτονικό μνημείο που αποτυπώνει την επιρροή του αρχαίου ελληνικού πολιτισμού στη σουηδική κοινωνία των αρχών του 20ού αιώνα.

Ο επίσημος τουριστικός οδηγός του Jönköping περιγράφει το κτίριο ως αντίγραφο του Παρθενώνα. Ο «Παρθενώνας», όμως, δεν είναι το όνομά του. Οι τοπικές πηγές το αποκαλούν Templet («ο Ναός»), ενώ Tempelgården ονομάζεται ο χώρος όπου βρίσκεται σήμερα.

Το συνέδριο και το ελληνικό Midsommar

Την πρωτοβουλία για την κατασκευή είχε η Αμερικανίδα Κάθριν Τίνγκλεϊ (Katherine Tingley), ηγετική μορφή του θεοσοφικού κινήματος. Η έκθεση συνόδευε το διεθνές συνέδριο ειρήνης που οργάνωσαν οι θεοσοφιστές στο νησί από τις 22 έως τις 29 Ιουνίου 1913. Η αναφορά στην αρχαία Ελλάδα δεν περιορίστηκε στην αρχιτεκτονική. Πέρασε και στο θεατρικό πρόγραμμα. 

Στις 14 Ιουνίου 1913, η σουηδική εφημερίδα Sydsvenska Dagbladet ανήγγειλε με τίτλο «En grekisk midsommarfest på Visingsö» («Μια ελληνική γιορτή του θερινού ηλιοστάσιου στο Visingsö») μια παράσταση για την Αθήνα της εποχής του Περικλή. Το έργο ήταν γνωστό ως En vårfest i Aten («Μια ανοιξιάτικη γιορτή στην Αθήνα»). Τις σκηνές είχαν συνθέσει μαθητές της σχολής των θεοσοφιστών στο Point Loma της Καλιφόρνιας. Στο Visingsö, το έργο παρουσιάστηκε στα αγγλικά, ενώ το κείμενό του κυκλοφόρησε σε σουηδική μετάφραση. 

Η Άννα Μαρία Ρόος (Anna Maria Roos), που παρακολούθησε την παράσταση, σημειώνει ότι στο πρόγραμμα το έργο μετονομάστηκε σε En grekisk midsommarfest. Περιγράφει κορίτσια να χορεύουν με γιρλάντες λουλουδιών και, προς το τέλος, μια πομπή να περνά ανάμεσα στους κορμούς των δέντρων, φωτισμένη από βεγγαλικά. Η παράσταση δόθηκε στο υπαίθριο θέατρο. Ο ναός στέγαζε την έκθεση τέχνης. 

Svenska Dagbladet 1913 06-14

Γιατί η Τίνγκλεϊ διάλεξε το Visingsö

Σε ομιλία της στο νησί στις 29 Ιουνίου 1913, η Τίνγκλεϊ εξήγησε γιατί το προτίμησε από τοποθεσίες που της είχαν προταθεί στη Γαλλία και την Αγγλία. Όπως καταγράφει ο ερευνητής Έιναρ Πετάντερ (Einar Petander), την είχαν κερδίσει η υποδοχή της στη Σουηδία, το ενδιαφέρον για την ίδρυση σχολής Raja Yoga και το φυσικό τοπίο του νησιού. Την ενδιέφερε και η ιστορία του τόπου. Τον 17ο αιώνα ο Σουηδός κόμης Περ Μπράχε ο Νεότερος είχε ιδρύσει εκεί σχολείο. Η ομιλία της δημοσιεύτηκε στη Stockholms Dagblad στις 11 Ιουλίου 1913.

Η ομιλία εξηγεί γιατί η Τίνγκλεϊ ήθελε να δημιουργήσει στο Visingsö ένα εκπαιδευτικό κέντρο. Δεν μας λέει, όμως, γιατί οι διοργανωτές διάλεξαν συγκεκριμένα τον Παρθενώνα ως πρότυπο για την αίθουσα της έκθεσης.

Ο ναός που άλλαξε δύο φορές θέση

Ο ναός δεν έμεινε στο λιμάνι. Μεταφέρθηκε στο Stigby, στα νότια του νησιού, όπου χρησιμοποιήθηκε ως αίθουσα διδασκαλίας της σχολής Raja Yoga. Δεκαετίες αργότερα, ο Σουηδός καλλιτέχνης Όλε Κραντς (Olle Krantz) τον αγόρασε και τον ξανάστησε στο κτήμα του στο Säby. Εκεί τον χρησιμοποίησε ως εργαστήριο και εκθεσιακό χώρο.

Η θεατρική σκηνή του συνεδρίου ήταν προσωρινή. Ο ναός, αντίθετα, σώζεται στην τρίτη του θέση πάνω στο ίδιο νησί. Και σήμερα, όπως και το καλοκαίρι του 1913, όποιος περνά ανάμεσα στους κίονές του μπαίνει σε μια αίθουσα τέχνης. 


Αναδημοσιεύτηκε σε Κυπριακό ΜΜΕ 

Συντακτική ομάδα 

måndag 16 november 2026

Κέντρο επιστροφών στην Ρουάντα-Συμφωνία πέντε ευρωπαϊκών χωρών

Η Δανία, η Ελλάδα, η Αυστρία, η Γερμανία και η Ολλανδία παρουσίασαν τη Δευτέρα 16 Νοεμβρίου στη Βιέννη κοινό σχέδιο για τη δημιουργία κέντρου επιστροφών στη Ρουάντα. Ο Ολλανδός υπουργός Εξωτερικών Τομ Μπέρεντσεν δήλωσε ότι στόχος είναι οι πρώτες μεταφορές να γίνουν το 2027. Την Ελλάδα εκπροσώπησε ο υπουργός Μετανάστευσης και Ασύλου Θάνος Πλεύρης. Δανική δημόσια ραδιοτηλεόραση (DR) 

Το κέντρο δεν προορίζεται για την εξέταση νέων αιτήσεων ασύλου. Το σχέδιο αφορά ανθρώπους των οποίων οι αιτήσεις έχουν απορριφθεί οριστικά στην Ευρώπη και οι οποίοι δεν μπορούν να επιστραφούν στις χώρες προέλευσής τους.

Η Δανία δίνει έμφαση στην αποτροπή

Η πρωθυπουργός της Δανίας Μέτε Φρέντερικσεν αναγνώρισε ότι ο αριθμός όσων ενδέχεται να μεταφερθούν από τη Δανία μπορεί να είναι περιορισμένος. Για την ίδια, μεγαλύτερη σημασία έχει το μήνυμα του σχεδίου. Εκτιμά ότι η πιθανότητα μεταφοράς σε χώρα εκτός Ευρώπης θα αποτρέψει ορισμένους ανθρώπους από το να ξεκινήσουν το ταξίδι προς την ΕΕ και ότι περισσότερες ευρωπαϊκές χώρες θα ακολουθήσουν.

«Με αυτό το σχέδιο, η Ευρώπη στέλνει ένα μήνυμα πολύ διαφορετικό από εκείνο που είχαν τολμήσει να στείλουν μέχρι σήμερα οι Ευρωπαίοι ηγέτες. Αν έρθεις εδώ και δεν έχεις νόμιμο δικαίωμα να παραμείνεις, κινδυνεύεις να σε στείλουν σε μια αφρικανική χώρα», δήλωσε η πρωθυπουργός της Δανίας, Μέτε Φρέντερικσεν.

Ο υπουργός Εξωτερικών της Δανίας, Λαρς Λέκε Ράσμουσεν, ανέφερε ότι οι προσπάθειες για τη σύναψη συμφωνίας σχετικά με το κέντρο επιστροφών ξεκίνησαν το 2015.

«Αυτό θα γίνει ένα μοντέλο στο οποίο θα προσχωρήσουν και άλλες ευρωπαϊκές χώρες. Με τον καιρό, θα δούμε και άλλες χώρες να συνεργάζονται μαζί μας, πέρα από τη Ρουάντα», είπε, προσθέτοντας ότι γνωρίζει πως υπάρχουν ήδη και άλλες χώρες που ενδιαφέρονται.

Σύμφωνα με τον Ράσμουσεν, στόχος είναι η διαδικασία για όσους μεταφέρονται στη Ρουάντα να διαρκεί το πολύ λίγους μήνες. Στη συνέχεια, αναμένεται είτε να ενταχθούν στη ρουαντέζικη κοινωνία είτε να επιστρέψουν στις χώρες προέλευσής τους

Τι λέει η Ρουάντα

Ο υπουργός Εσωτερικών της Ρουάντας Βενσάν Μπιρούτα παρουσίασε τη συνεργασία ως μια νέα ευκαιρία για ανθρώπους που δεν έχουν πλέον νόμιμο δικαίωμα παραμονής στις ευρωπαϊκές χώρες που συμμετέχουν στο σχέδιο. Όπως είπε, όσοι μεταφερθούν στη Ρουάντα θα μπορούν να ενταχθούν στην τοπική κοινωνία, να επιστρέψουν οικειοθελώς στη χώρα προέλευσής τους ή να μεταβούν σε άλλη χώρα όπου έχουν νόμιμο δικαίωμα διαμονής. Υποστήριξε ότι όσοι μείνουν θα μπορούσαν να συμβάλουν στην ανάπτυξη της Ρουάντας και δήλωσε ότι προβλέπεται ανεξάρτητος μηχανισμός παρακολούθησης.

Αντιδράσεις στη Δανία και ανησυχίες για τα δικαιώματα

Οι Δημοκράτες της Δανίας (Danmarksdemokraterne) κατηγόρησαν τη Φρέντερικσεν ότι αθέτησε την υπόσχεσή της. Ο βουλευτής Κιμ Έντμπεργκ είπε ότι η πρωθυπουργός είχε υποσχεθεί κέντρο υποδοχής στο εξωτερικό, ώστε οι αιτήσεις ασύλου να μην εξετάζονται στη Δανία. Το σχέδιο της Βιέννης, αντίθετα, αφορά ανθρώπους των οποίων οι αιτήσεις έχουν ήδη απορριφθεί. Το Radikale Venstre, που είχε αντιταχθεί σε προηγούμενα δανικά σχέδια, στηρίζει την κοινή ευρωπαϊκή πρωτοβουλία.

Το Alternativet, κόμμα που στηρίζει τη δανική κυβέρνηση, αμφισβήτησε κατά πόσο μπορούν να διασφαλιστούν τα δικαιώματα όσων θα μεταφερθούν στη Ρουάντα. Επιφυλάξεις για την προστασία των δικαιωμάτων τους και τη δυνατότητα ουσιαστικού ελέγχου εξέφρασαν επίσης η Διεθνής Αμνηστία και το Παρατηρητήριο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων.

Συντακτική ομάδα 

Σουηδία: Εταιρεία καταργεί 200 θέσεις εργασίας λόγω ΑΙ

Η εταιρεία επιχειρηματικού λογισμικού Fortnox επενδύει πέντε δισεκατομμύρια σουηδικές κορώνες στην τεχνητή νοημοσύνη και σχεδιάζει να καταργήσει περίπου 200 θέσεις εργασίας, σύμφωνα με δημοσιεύματα αρκετών μέσων ενημέρωσης.

Ο διευθύνων σύμβουλος της εταιρείας, Τόμι Έκλουντ, αναφέρει σε δήλωσή του ότι χρειάζονται εκτεταμένες επενδύσεις στην τεχνητή νοημοσύνη.

«Βρισκόμαστε εν μέσω της μεγαλύτερης τεχνολογικής αλλαγής που έχει γνωρίσει ο κλάδος μας και θέλουμε να διατηρήσουμε την ηγετική μας θέση».

Η εταιρεία έχει ξεκινήσει διαπραγματεύσεις με τους εκπροσώπους των συνδικάτων.

Συντακτική ομάδα 

söndag 15 november 2026

Μιάλμπι:«Δεν έχουμε την οικονομική δυνατότητα να κρατήσουμε τον Γιούσεφ»–Ενδιαφέρον από Μάλμε και Γκέτεμποργκ

Η Μιάλμπι έχει αποκτήσει ως δανεικούς τόσο τον Αλί Γιούσεφ όσο και τον Ίαν Χόφμαν. Σε συνέντευξή του στην εφημερίδα Blekinge Läns Tidning, ο αθλητικός διευθυντής Χάσε Λάρσον επιβεβαιώνει ότι και οι δύο ποδοσφαιριστές θα αποχωρήσουν.

Την περασμένη σεζόν, η Μιάλμπι κατέκτησε το σουηδικό πρωτάθλημα, καταρρίπτοντας παράλληλα το ρεκόρ βαθμών. Φέτος, όμως, τα πράγματα είναι σαφώς δυσκολότερα και, με δύο αγωνιστικές να απομένουν, βρίσκεται στη 12η θέση.

Το καλοκαίρι, η Μιάλμπι απέκτησε ως δανεικό τον Αλί Γιούσεφ, 26 ετών, από τον Απόλλωνα Λεμεσού. Ενίσχυσε επίσης το ρόστερ της με τον 25χρονο Ίαν Χόφμαν από τη Λεχ Πόζναν, επίσης με τη μορφή δανεισμού.

Σε συνέντευξή του στην Blekinge Läns Tidning, ο αθλητικός διευθυντής του συλλόγου, Χάσε Λάρσον, επιβεβαιώνει πλέον ότι κανένας από τους δύο δεν θα παραμείνει. Αρχικά, αναφέρθηκε στις μεταγραφικές ανάγκες της ομάδας ενόψει της επόμενης σεζόν.

«Δεν αποτελεί βέβαια μεγάλη έκπληξη ότι αναζητούμε έναν νέο επιθετικό, ως επιπλέον επιλογή δίπλα στον Μπέργκστρεμ. Κατά τα άλλα, εξετάζουμε διάφορες περιπτώσεις. Εξαρτάται κάπως από το ποιοι θα αποχωρήσουν. Ξέρουμε όμως ήδη μερικούς που θα φύγουν μετά το τέλος της σεζόν», δήλωσε στην εφημερίδα και πρόσθεσε:

«Δεν έχουμε την οικονομική δυνατότητα να κρατήσουμε τον Γιούσεφ. Ούτε με τον Χόφμαν θα συνεχιστεί η συνεργασία».

Κατά τη διάρκεια του φθινοπώρου, ο Γιούσεφ έχει πετύχει ένα γκολ σε δώδεκα αγώνες πρωταθλήματος. Ο Χόφμαν έχει αγωνιστεί σε οκτώ αναμετρήσεις της πρώτης κατηγορίας, στις τέσσερις από αυτές ως βασικός.

Νωρίτερα τον Νοέμβριο, το Africa Foot ανέφερε ότι η Μάλμε και η IFK Γκέτεμποργκ ενδιαφέρονταν για τον Γιούσεφ. Ο ποδοσφαιριστής δεσμεύεται με συμβόλαιο με τον Απόλλωνα Λεμεσού μέχρι το ερχόμενο καλοκαίρι. Οι πληροφορίες που έρχονται στην ιστοσελίδα μας είναι ο ίδιος ο παίχτης είναι ανοιχτός σε προτάσεις και απο το εξωτερικό όμως αυτή την στιγμή που γράφεται το άρθρο το Γκέτεμποργκ είναι ο πιο πιθανός προορισμός του Γιούσεφ. 

Αντίστοιχα, το συμβόλαιο του Χόφμαν με τη Λεχ Πόζναν ισχύει μέχρι το καλοκαίρι του 2027.

Η Μιάλμπι έχει ακόμη δύο αγώνες για το πρωτάθλημα, απέναντι στη Μάλμε και τη Χάλμσταντ.

Συντακτική ομάδα 

fredag 13 november 2026

Σουηδία, Γαλλία και Κύπρος υπογράφουν συμφωνία για την κοινή προμήθεια αντιαρματικών πυραύλων Akeron MP

 

Η Σουηδία, η Γαλλία και η Κύπρος υπέγραψαν συμφωνία-πλαίσιο για την κοινή προμήθεια αντιαρματικών πυραύλων Akeron MP της MBDA, γνωστών στις σουηδικές ένοπλες δυνάμεις ως RBS 58. Στόχος είναι η μείωση του κόστους και η ενίσχυση της διαλειτουργικότητας, ενδεχομένως με τη στήριξη του χρηματοδοτικού μηχανισμού SAFE της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Η Σουηδία, η Γαλλία και η Κύπρος υπέγραψαν συμφωνία-πλαίσιο για την κοινή απόκτηση αντιαρματικών πυραύλων τύπου Akeron MP της MBDA. Η συμφωνία, η οποία ανακοινώθηκε κατά τη διάρκεια της έκθεσης Euronaval 2026, δημιουργεί ένα πλαίσιο συντονισμένων προμηθειών, με πιθανή υποστήριξη από τον χρηματοδοτικό μηχανισμό της ΕΕ «Security Action for Europe» (SAFE).

Σύμφωνα με τη γαλλική Γενική Διεύθυνση Εξοπλισμών, DGA (Direction générale de l’armement), η συμφωνία αποσκοπεί στη μείωση του κόστους προμήθειας και στη βελτίωση της διαλειτουργικότητας μεταξύ των ενόπλων δυνάμεων των συμμετεχουσών χωρών. Στην πρωτοβουλία ενδέχεται να ενταχθούν και άλλες ευρωπαϊκές χώρες.

Ο Akeron MP είναι ένας κατευθυνόμενος αντιαρματικός πύραυλος ακριβείας, που αναπτύχθηκε από την MBDA για την προσβολή τεθωρακισμένων οχημάτων και οχυρωμένων θέσεων. Μπορεί επίσης να εκτοξεύεται από κατάλληλα εξοπλισμένα ελαφρά σκάφη, εναντίον χερσαίων ή ελαφρών ναυτικών στόχων.

Στις σουηδικές ένοπλες δυνάμεις ο πύραυλος φέρει την ονομασία RBS 58. Όπως είχε αναφέρει το NDS τον Απρίλιο του 2023, η Σουηδία και η Γαλλία είχαν ήδη υπογράψει διμερή συμφωνία που περιλάμβανε κοινές μελέτες, προμήθεια και περαιτέρω ανάπτυξη του συστήματος.

Τον Ιανουάριο του 2024, το NDS είχε επίσης αναφέρει ότι η Saab και η MBDA είχαν διευρύνει τη συνεργασία τους στον τομέα των αντιαρματικών όπλων και της επίγειας αντιαεροπορικής άμυνας, με το Akeron MP να αποτελεί έναν από τους αρχικούς τομείς εστίασης της κοινής τους δραστηριότητας.

Η νέα συμφωνία επεκτείνει τη διακρατική συνεργασία στον τομέα των προμηθειών, εντάσσοντας πλέον και την Κύπρο. Η DGA δεν έχει δημοσιοποιήσει στοιχεία για τον αριθμό των πυραύλων, την αξία της σύμβασης ή το χρονοδιάγραμμα παραδόσεων.

Συντακτική ομάδα

Κρυφή κάμερα σε τζαμιά της Σουηδίας – Ιμάμηδες προσφέρθηκαν να βοηθήσουν παντρεμένο άνδρα να πάρει δεύτερη σύζυγο, με πρόταση για γάμο «χωρίς χαρτιά»


Έρευνα με κρυφή κάμερα της σουηδικής δημόσιας τηλεόρασης SVT έδειξε ότι εννέα από τους 15 ιμάμηδες και θρησκευτικούς συμβούλους που προσεγγίστηκαν δέχθηκαν είτε να τελέσουν έναν δεύτερο γάμο για ήδη παντρεμένο άνδρα είτε να τον παραπέμψουν σε κάποιον που θα μπορούσε να το κάνει. Οι υπόλοιποι έξι αρνήθηκαν.

Δημοσιογράφος της εκπομπής Uppdrag granskning επισκέφθηκε 15 τζαμιά στη Σουηδία. Παρουσιάστηκε ως παντρεμένος και ζήτησε βοήθεια για να παντρευτεί δεύτερη γυναίκα. Όπως μεταδίδει το TV4 Nyheterna, έξι από τους συνομιλητές του απέρριψαν το αίτημα και ζήτησαν επίσημη βεβαίωση από τη σουηδική φορολογική υπηρεσία (Skatteverket) ότι δεν υπάρχει κώλυμα γάμου.

«Ούτε χαρτιά ούτε τίποτα. Μόνο μάρτυρες»

Ένας από όσους προσφέρθηκαν να βοηθήσουν ήταν ο σεΐχης Μασούντ Μοχάμαντ, ο οποίος ηγούνταν της προσευχής της Παρασκευής στο τζαμί Στένχαγκεν στην Ουψάλα και συμμετείχε στο διοικητικό συμβούλιο του ιδρύματος που το διαχειρίζεται.

«Θα έρθεις εδώ μαζί της ένα Σάββατο στις 6.30. Ούτε χαρτιά ούτε τίποτα. Μόνο μερικοί μάρτυρες», είπε στον δημοσιογράφο. Πρόσθεσε ότι οι μάρτυρες θα ήταν από το τζαμί, όπου κανείς δεν τον γνώριζε, και του συνέστησε να μην πει σε κανέναν ότι είχε απευθυνθεί σε εκείνον. «Μπορεί να γίνει χαμός», του είπε.

«Φρόντισε να έρχονται τα παιδιά το ένα μετά το άλλο»

Σε μεταγενέστερη τηλεφωνική συνομιλία, ο Μοχάμαντ συμβούλεψε τον δημοσιογράφο να φροντίσει ώστε η σύζυγός του να μένει διαρκώς έγκυος, για να μην έχει χρόνο να συναναστρέφεται μη μουσουλμάνους, Εβραίους ή άνδρες εκτός της οικογένειας.

«Φρόντισε να έρχονται τα παιδιά το ένα μετά το άλλο. Ξέρεις γιατί; Είναι τεχνική. Αν έχει τρία ή τέσσερα παιδιά, δεν θα έχει χρόνο να κάνει παρέα με άλλους», ακούγεται να λέει.

Άλλοι ιμάμηδες και σύμβουλοι πρότειναν, μεταξύ άλλων, να βάζουν οι γονείς τα παιδιά τους να διαβάζουν το Κοράνι μετά το σχολείο, ώστε να μη συναντούν τους φίλους τους.

Όταν η εκπομπή επικοινώνησε με το τζαμί Στένχαγκεν, η διοίκησή του ανακοίνωσε ότι ο Μοχάμαντ δεν θα ηγείται πλέον της προσευχής της Παρασκευής και ότι θα αποχωρήσει από το διοικητικό συμβούλιο. Όταν το TV4 τού ζήτησε να σχολιάσει όσα καταγράφηκαν, εκείνος απάντησε με ένα σύντομο μήνυμα. «Αναφερόμουν στις χώρες μας».

Έρευνα για τις προϋποθέσεις κρατικής χρηματοδότησης

Μετά τις αποκαλύψεις, η σουηδική Αρχή για τη Νεολαία και την Κοινωνία των Πολιτών (MUCF) ανακοίνωσε ότι ξεκινά ειδική έρευνα και κάλεσε σε συνάντηση τις οργανώσεις που εκπροσωπούν τις θρησκευτικές κοινότητες σε εθνικό επίπεδο. Η Αρχή υπενθύμισε ότι, για να λαμβάνει κρατική επιχορήγηση, μια θρησκευτική κοινότητα πρέπει να πληροί τις προϋποθέσεις που έχει θέσει το κράτος, μεταξύ των οποίων και τα κριτήρια σεβασμού των δημοκρατικών αρχών.

Συντακτική ομάδα

Το μπάτζετ κόβει το χριστουγεννιάτικο τραπέζι των ηλικιωμένων στο Τρανός – μόνο κεφτεδάκια την παραμονή

                                 

Οι ένοικοι των δημοτικών μονάδων φροντίδας ηλικιωμένων στο Τρανός της Σουηδίας δεν θα καθίσουν φέτος στο καθιερωμένο χριστουγεννιάτικο τραπέζι. Ο δήμος επικαλείται οικονομικούς λόγους και θα μοιράσει τα γιορτινά πιάτα σε τρεις ημέρες.

Μέχρι πέρσι, οι ένοικοι απολάμβαναν το παραδοσιακό σουηδικό julbord, έναν γιορτινό μπουφέ με όλα τα χριστουγεννιάτικα πιάτα. Φέτος, σύμφωνα με τον δήμο, κοστίζει λιγότερο να σερβιριστούν τα πιάτα σε διαφορετικές ημέρες παρά να προσφερθούν όλα μαζί.

«Το περιμέναμε με ανυπομονησία. Το εκτιμάμε όταν κάνουν κάτι ξεχωριστό για εμάς», λέει η Γκούνελ Έκλιντ, ένοικος μιας από τις δημοτικές μονάδες φροντίδας. Η ίδια θα προτιμούσε να γίνουν περικοπές αλλού. «Θα μπορούσαν, για παράδειγμα, να μη μας δίνουν γλυκό κάποιες μέρες. Πιο σημαντικό είναι να έχουμε το χριστουγεννιάτικο τραπέζι μας μία φορά τον χρόνο». 

Κεφτεδάκια στις 24, χριστουγεννιάτικο ζαμπόν στις 25

Από τα γιορτινά πιάτα, την παραμονή των Χριστουγέννων θα σερβιριστούν μόνο κεφτεδάκια. Το παραδοσιακό χριστουγεννιάτικο ζαμπόν θα σερβιριστεί ανήμερα και η πηχτή από μοσχαρίσιο κρέας (kalvsylta) τη δεύτερη μέρα των Χριστουγέννων.

Η τοπική ένωση συνταξιούχων SPF αντέδρασε έντονα στην απόφαση. «Το να μεγαλώνεις δεν πρέπει να σημαίνει ότι πρέπει να συμβιβάζεσαι με λιγότερα από όσα δίνουν ζεστασιά και νόημα στη ζωή», δήλωσε η πρόεδρός της, Βάνια Γιόνεμπρινγκ. 

Συντακτική ομάδα

torsdag 12 november 2026

Σουηδία: Αύξηση των αμυντικών δαπανών στον προϋπολογισμό – "Όποιος κι αν σχηματίσει κυβέρνηση θα βρει στρωμένο τραπέζι"

 

Παρόλο που ο μεταβατικός προϋπολογισμός της Σουηδίας δεν επιτρέπεται να περιλαμβάνει μεταρρυθμίσεις ή νέες πολιτικές, έχουν γίνει ορισμένες εξαιρέσεις.

Σύμφωνα με την υπουργό Οικονομικών, Ελίζαμπετ Σβάντεσον, του Μετριοπαθούς Κόμματος (Moderaterna), η σημαντικότερη εξαίρεση αφορά την εθνική άμυνα.

«Αυτό που αποφασίσαμε είναι να αυξήσουμε τις αμυντικές πιστώσεις, επειδή είναι σημαντικό για την ασφάλεια της Σουηδίας. Είναι επίσης σημαντικό να δείξουμε και στη Ρωσία ότι συνεχίζουμε την ενίσχυση της αμυντικής μας ικανότητας», δήλωσε στο SVT.

Η υπουργός απέφυγε να διευκρινίσει αν υπάρχουν συγκεκριμένοι κερδισμένοι ή χαμένοι από τον μεταβατικό προϋπολογισμό που παρουσιάστηκε. Ωστόσο, υπογράμμισε ότι ο προϋπολογισμός θα ήταν καλύτερος εάν είχε ήδη σχηματιστεί κυβέρνηση.

«Όποιος κι αν σχηματίσει κυβέρνηση, θα βρει στρωμένο τραπέζι»

Κατά την παρουσίαση του μεταβατικού προϋπολογισμού, η Σβάντεσον τόνισε ότι οι προοπτικές της σουηδικής οικονομίας αρχίζουν να βελτιώνονται, παρά τις συνεχιζόμενες διεθνείς αβεβαιότητες και τις δυσκολίες που επικρατούν στο εξωτερικό.

«Όποιος κι αν σχηματίσει κυβέρνηση, θα βρει στρωμένο τραπέζι», δήλωσε χαρακτηριστικά.

Παράλληλα, εξήγησε ότι ένας προϋπολογισμός του Μετριοπαθούς Κόμματος θα είχε διαφορετική μορφή, καθώς ο μεταβατικός προϋπολογισμός δεν επιτρέπεται να περιλαμβάνει νέες πολιτικές πρωτοβουλίες.

«Αν αυτός ήταν ο δικός μου προϋπολογισμός, πιθανότατα θα ήταν κάπως διαφορετικός. Ωστόσο, δεν υπάρχει τίποτα για το οποίο πρέπει να ντρεπόμαστε. Αντιθέτως, αυτός ο προϋπολογισμός θα διασφαλίσει ότι η Σουηδία θα συνεχίσει να λειτουργεί», ανέφερε.

Συντακτική ομάδα 

Σουηδία: «Ναι» της Βουλής στην αφαίρεση της ιθαγένειας

 

Η σουηδική Βουλή ενέκρινε συνταγματική τροποποίηση που ανοίγει τον δρόμο για την αφαίρεση της σουηδικής ιθαγένειας από άτομα με διπλή ιθαγένεια. Στις κατηγορίες που ενδέχεται να επηρεαστούν περιλαμβάνονται καταδικασθέντες για τρομοκρατία ή κατασκοπεία και μέλη εγκληματικών συμμοριών που «απειλούν τη λειτουργία της κοινωνίας», αλλά και μετανάστες στους οποίους η ιθαγένεια χορηγήθηκε «υπό εσφαλμένες προϋποθέσεις».

Την Τετάρτη, η σουηδική Βουλή έλαβε τη δεύτερη και οριστική απόφαση για την τροποποίηση του Θεμελιώδους Νόμου περί Διακυβέρνησης. Η πρώτη απόφαση είχε ληφθεί στις 20 Μαΐου, πριν από τις βουλευτικές εκλογές.

Η συνταγματική τροποποίηση τίθεται σε ισχύ την 1η Ιανουαρίου 2027. Επιτρέπει τη θέσπιση νέων νόμων για την ανάκληση της ιθαγένειας, αλλά δεν σημαίνει ότι η αφαίρεσή της θα μπορεί να αρχίσει αυτομάτως με την αλλαγή του χρόνου. Απαιτείται πρόσθετη νομοθεσία.

Προσδιορίζονται δύο κατηγορίες: όσοι απέκτησαν την ιθαγένεια υπό εσφαλμένες προϋποθέσεις και όσοι καταδικάστηκαν για εγκλήματα που βλάπτουν σοβαρά τα ζωτικά συμφέροντα της Σουηδίας. Και στις δύο περιπτώσεις απαιτείται το άτομο να διαθέτει επίσης την ιθαγένεια άλλης χώρας.

Εξαπάτηση, απειλές και δωροδοκίες

Η αναφορά σε εσφαλμένες προϋποθέσεις σημαίνει ότι η ιθαγένεια αποκτήθηκε μέσω ανακριβών ή παραπλανητικών πληροφοριών ή άλλων αθέμιτων ενεργειών.

Ένα παράδειγμα είναι ο αιτών που αποκρύπτει συνειδητά μια καταδικαστική απόφαση για σοβαρό ποινικό αδίκημα, η οποία θα εμπόδιζε τη χορήγηση της ιθαγένειας. Άλλα παραδείγματα είναι η δωροδοκία ή η απειλή υπαλλήλου, προκειμένου να εκδοθεί θετική απόφαση.

Οι πληροφορίες αυτές πρέπει να είχαν επηρεάσει την απόφαση χορήγησης της ιθαγένειας. Επομένως, δεν πρόκειται για οποιοδήποτε λάθος σε μια αίτηση.

Ενδέχεται να περιλαμβάνονται και αρχηγοί συμμοριών

Ο δεύτερος λόγος ανάκλησης αφορά εγκλήματα κατά θεμελιωδών συμφερόντων της σουηδικής κοινωνίας. Σύμφωνα με την κυβέρνηση, σε αυτά περιλαμβάνονται, μεταξύ άλλων, η τρομοκρατία, η κατασκοπεία και διεθνή εγκλήματα, όπως η γενοκτονία και τα εγκλήματα πολέμου.

Ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα θα μπορούσε, συνεπώς, να είναι άτομο με διπλή ιθαγένεια που έχει καταδικαστεί για κατασκοπεία υπέρ ξένης δύναμης.

Ενδέχεται να περιλαμβάνονται και αρχηγοί συμμοριών. Στο νομοσχέδιο γίνεται ιδιαίτερη αναφορά σε πρόσωπα που ασκούν καθοριστική επιρροή σε εγκληματικές ομάδες. Μπορεί να πρόκειται για πυροβολισμούς και βομβιστικές επιθέσεις τέτοιας έκτασης, ώστε να απειλείται η δυνατότητα της κοινωνίας να διατηρεί την τάξη σε μια περιοχή.

Ενδέχεται επίσης να περιλαμβάνονται εκτεταμένες επιθέσεις κατά δημόσιων αρχών και της διαδικασίας λήψης πολιτικών αποφάσεων. Υπό ορισμένες προϋποθέσεις, αυτό ισχύει και για μεγάλης κλίμακας και συστηματική εγκληματική εκμετάλλευση του συστήματος κοινωνικής πρόνοιας.

Ωστόσο, δεν περιλαμβάνεται κάθε μορφή εγκληματικότητας συμμοριών ούτε κάθε σοβαρό έγκλημα. Καθοριστική είναι η σύνδεση με τα «ζωτικά συμφέροντα» της Σουηδίας, ενώ για την ανάκληση της ιθαγένειας λόγω εγκλήματος απαιτείται καταδικαστική απόφαση.

Η απόφαση της Βουλής προβλέπει παράλληλα τη συνταγματική κατοχύρωση του δικαιώματος στην άμβλωση και τη δυνατότητα περιορισμού της ελευθερίας του συνεταιρίζεσθαι για εγκληματικές οργανώσεις.

Συντακτική ομάδα 

onsdag 11 november 2026

Σουηδία, 1975: Μαθητές συγκεντρώνουν ρούχα για την Κύπρο μετά την τουρκική εισβολή

AI 

Έξι μήνες μετά την τουρκική εισβολή, ενώ η Κύπρος προσπαθούσε ακόμη να σταθεί στα πόδια της, μαθητές στη Σουηδία έκαναν την αλληλεγγύη πράξη. Στο σχολείο Rambergsskolan του Γκέτεμποργκ, το μαθητικό συμβούλιο οργάνωσε συλλογή ρούχων για τους ανθρώπους του νησιού που βρίσκονταν σε ανάγκη, με πρωτοβουλία του Ελληνοκύπριου εκπαιδευτικού Νίκου Βασιλείου. Το δημοσίευμα της εφημερίδας GT, στις 21 Ιανουαρίου 1975, διασώζει αυτή την προσπάθεια: μια σχολική κοινότητα, χιλιάδες χιλιόμετρα μακριά, κινητοποιήθηκε για την Κύπρο.

GT 1975 -01-21

Στο σχολείο Rambergsskolan του Γκέτεμποργκ δεν σκέφτονται μόνο τον εαυτό τους. Σήμερα το μαθητικό συμβούλιο ξεκίνησε μια συλλογή ρούχων για την Κύπρο. Την πρωτοβουλία πήρε ο εκπαιδευτικός Νίκος Βασιλείου, Κύπριος που ζει στη Σουηδία εδώ και επτά χρόνια.

«Κάθε είδους ρούχα είναι ευπρόσδεκτα», λέει ο κ. Βασιλείου. «Μερικές φορές κάνει κρύο και στην Κύπρο. Και εκεί δεν έχουν κεντρική θέρμανση όπως εδώ».

Η βοήθεια προορίζεται για ανθρώπους που βρίσκονται σε ανάγκη, από όλες τις πλευρές, τονίζει.

Όλα γίνονται υπό έλεγχο και η ναυτιλιακή εταιρεία Svenska Orientlinjen αναλαμβάνει τη μεταφορά. Μια αποστολή 13 τόνων, που έφυγε τον Δεκέμβριο, αποτέλεσε πολύτιμη ενίσχυση.

Η συλλογή θα συνεχιστεί για περίπου δύο εβδομάδες στο σχολείο Rambergsskolan, όπου τα ρούχα παραλαμβάνονται τις ημέρες λειτουργίας του σχολείου, από τις 11.15 έως τις 12.40.

Λεζάντα της φωτογραφίας: Η ομάδα της συλλογής στο σχολείο Rambergsskolan περιμένει ρούχα για την Κύπρο. Από αριστερά: Mats Norell, 13 ετών, η γραμματέας Marie-Louise Arnström, 14 ετών, Lars Ekberg, 14 ετών, και Bengt Brylde, 15 ετών. Πίσω τους ο εκπαιδευτικός και εμπνευστής της πρωτοβουλίας Νίκος Βασιλείου, Ελληνοκύπριος.


Αναδημοσιεύτηκε σε Κυπριακό ΜΜΕ

Συντακτική ομάδα 

tisdag 10 november 2026

Από το φθινόπωρο 2027:Δωρεάν κάρτες μετακίνησης για όλους τους μαθητές γυμνασίου στη Στοκχόλμη

Από το φθινοπωρινό εξάμηνο του 2027, όλοι οι μαθητές γυμνασίου στον Δήμο Στοκχόλμης θα λαμβάνουν δωρεάν κάρτα μετακίνησης SL για τα μέσα μαζικής μεταφοράς, σύμφωνα με το P4 Stockholm. Έτσι, γίνεται πράξη μία από τις προεκλογικές δεσμεύσεις των Σοσιαλδημοκρατών.

Μέχρι σήμερα, για τη χορήγηση δωρεάν κάρτας απαιτούνταν η απόσταση από το σπίτι μέχρι το σχολείο να είναι τουλάχιστον έξι χιλιόμετρα. Από το φθινοπωρινό εξάμηνο του 2027, το μέτρο θα καλύπτει όλους τους μαθητές λυκείου.

«Αυτό αποτελεί ένα μικρό βήμα στην προσπάθεια να κάνουμε τη Στοκχόλμη την πιο φιλική προς τα παιδιά πρωτεύουσα στον κόσμο. Οι δωρεάν κάρτες SL προσφέρουν στους νέους μεγαλύτερη ελευθερία, ενώ παράλληλα ενισχύουν τον οικογενειακό προϋπολογισμό. Καμία οικογένεια δεν πρέπει να αναγκάζεται να επιλέξει ανάμεσα σε μια κάρτα SL και ένα χειμωνιάτικο μπουφάν για το παιδί της», δηλώνει σε δελτίο Τύπου ο Άρβιντ Βίκμαν Ρίντεβαλ, αντιδήμαρχος αρμόδιος για την εκπαίδευση και τις δημοτικές επιχειρήσεις του Δήμου Στοκχόλμης, από το Σοσιαλδημοκρατικό Κόμμα.

Συντακτική ομάδα 

Swedbank: Έρχονται δυσκολότερες οικονομικές μέρες για τα νοικοκυριά στη Σουηδία

Τα νοικοκυριά θα πρέπει να προετοιμαστούν για δυσκολότερες οικονομικές συνθήκες. Υψηλότερος πληθωρισμός, αύξηση των επιτοκίων και λιγότερο επεκτατική δημοσιονομική πολιτική βρίσκονται προ των πυλών — τουλάχιστον σύμφωνα με τη νέα πρόβλεψη της Swedbank.

Η σουηδική οικονομία αναπτύχθηκε με απρόσμενα γρήγορους ρυθμούς, γεγονός που σημαίνει ότι από εδώ και πέρα ο ρυθμός θα είναι αισθητά πιο ήπιος, αναφέρει η Swedbank στη νέα έκθεσή της για τις οικονομικές προοπτικές.

Ενώ το ΑΕΠ της χώρας αναμένεται να αυξηθεί κατά 2,6% φέτος, για την επόμενη χρονιά η πρόβλεψη περιορίζεται στο 1,9%. Ο πληθωρισμός, σύμφωνα με τον δείκτη KPIF —τον δείκτη τιμών καταναλωτή με σταθερά επιτόκια— αναμένεται να αυξηθεί στο 2,3% το 2027, δηλαδή πάνω από τον στόχο του 2% που έχει θέσει η κεντρική τράπεζα της Σουηδίας, η Riksbanken.

Αυτό σημαίνει ότι η πρόσφατη αύξηση του βασικού επιτοκίου από τη Riksbanken θα ακολουθηθεί από ακόμη μία μέσα στο 2027. Η Swedbank επισημαίνει, ωστόσο, ότι οι κίνδυνοι κλίνουν κυρίως προς μεγαλύτερες αυξήσεις και ότι ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή ενδέχεται να συμβάλει σε περισσότερες αυξήσεις επιτοκίων.

«Ο υψηλότερος πληθωρισμός και η άνοδος των επιτοκίων οδηγούν σε βραδύτερη ενίσχυση της αγοραστικής δύναμης των νοικοκυριών, περιορίζοντας την εγχώρια ζήτηση», γράφει η Swedbank στην έκθεσή της.

Όλο και ακριβότερα τα τρόφιμα

Αυτό σημαίνει, μεταξύ άλλων, ότι τα νοικοκυριά μπορούν να αναμένουν ταχύτερη άνοδο των τιμών των τροφίμων, ως συνέπεια του αυξημένου κόστους παραγωγής και μεταφοράς.

Οι αυξήσεις των επιτοκίων επηρεάζουν και την αγορά κατοικίας. Ενώ οι τιμές των κατοικιών αναμένεται να αυξηθούν κατά λίγο περισσότερο από 3,5% φέτος, η άνοδος προβλέπεται να επιβραδυνθεί σε περίπου 2% ετησίως το 2027 και το 2028.

Ούτε στην ανεργία αναμένεται θεαματική μείωση: προβλέπεται να υποχωρήσει από 8,7% φέτος στο 8,3% την επόμενη χρονιά.

Στο πλαίσιο των διαπραγματεύσεων για τις συλλογικές συμβάσεις, τα συνδικάτα του βιομηχανικού κλάδου έχουν ήδη ανακοινώσει ότι διεκδικούν αύξηση μισθών κατά 3,9%, με βάση μια μονοετή συμφωνία. Η Swedbank εκτιμά, ωστόσο, ότι τελικά θα επιτευχθεί διετής συμφωνία, με ετήσιο ρυθμό αύξησης των μισθών στο 3,3%.

«Εκτιμούμε ότι ένας ρυθμός αύξησης των μισθών λίγο πάνω από το 3% είναι μακροπρόθεσμα συμβατός με πληθωρισμό κοντά στον στόχο του 2%, δηλαδή με πραγματικές αυξήσεις μισθών λίγο πάνω από το 1% ετησίως», αναφέρει η τράπεζα.

Swedbank_Prognosi_2026-11-10_EL.md

Για περισσότερες ειδήσεις από Σκανδιναβία πατήστε εδώ 

Συντακτική ομάδα 

Σουηδία: Έως 45 κορώνες για ένα δεκάλεπτο ντους

Στο προηγούμενο άρθρο μας γράφαμε για την εκτίναξη των τιμών του ηλεκτρικού ρεύματος στη Σουηδία και την ανησυχία για τους λογαριασμούς του Νοεμβρίου. Σήμερα, το κόστος αυτό αποτυπώνεται σε μια από τις πιο απλές καθημερινές ανάγκες: ένα δεκάλεπτο ντους μπορεί, υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις, να κοστίσει έως και 45 σουηδικές κορώνες μόνο σε ηλεκτρικό ρεύμα.

Ένα ντους διάρκειας δέκα λεπτών μπορεί να κοστίσει 45 κορώνες μόνο για το ρεύμα, όταν οι τιμές κορυφώνονται στη νότια Σουηδία την Τρίτη 10 Νοεμβρίου. Ωστόσο, το πραγματικό κόστος εξαρτάται από το συμβόλαιο ηλεκτροδότησης και από το πότε θερμαίνεται το νερό.

Στην ηλεκτρική ζώνη SE4, η οποία περιλαμβάνει μεταξύ άλλων τη Σκάνια, η τιμή στη χονδρική αγορά βρίσκεται λίγο κάτω από τις 6,40 κορώνες ανά κιλοβατώρα γύρω στις 16:00.

Με τον ΦΠΑ, τον φόρο ηλεκτρικής ενέργειας, τη χρέωση δικτύου και την προσαύξηση του προμηθευτή, το NU.se υπολογίζει ότι το συνολικό κόστος διαμορφώνεται περίπου στις 9 κορώνες ανά κιλοβατώρα.

Σε αυτό το επίπεδο τιμών, η θέρμανση του νερού για ένα δεκάλεπτο ντους κοστίζει 36–45 κορώνες, εφόσον απαιτούνται 4–5 κιλοβατώρες. Αν η διάρκεια του ντους μειωθεί στο μισό, το κόστος υποχωρεί περίπου στις 18–23 κορώνες, με την ίδια ροή νερού και την ίδια θερμοκρασία.

Οι διαφορές μέσα στη χώρα είναι, ωστόσο, μεγάλες. Το αντίστοιχο δεκάλεπτο ντους υπολογίζεται ότι κοστίζει περίπου 9–12 κορώνες στις δύο βορειότερες ηλεκτρικές ζώνες και 31–38 κορώνες στη ζώνη SE3.

Ακριβότερες γίνονται και άλλες καθημερινές δραστηριότητες κατά την κορύφωση των τιμών. Με χρέωση 9 κορωνών ανά κιλοβατώρα, ένας κύκλος λειτουργίας πλυντηρίου πιάτων που καταναλώνει μία κιλοβατώρα κοστίζει 9 κορώνες. Η φόρτιση ενός ηλεκτρικού αυτοκινήτου με 10 κιλοβατώρες κοστίζει 90 κορώνες, εφόσον ολόκληρη η φόρτιση πραγματοποιείται με αυτή την τιμή.

Οι υπολογισμοί αποτελούν ενδεικτικά παραδείγματα και βασίζονται σε τυποποιημένες παραδοχές για τις χρεώσεις και τις προσαυξήσεις. Για τα νοικοκυριά με τιμολόγηση ανά δεκαπεντάλεπτο, καθοριστική για το κόστος του ντους είναι η χρονική στιγμή κατά την οποία λειτουργεί ο θερμοσίφωνας. Το νερό που έχει ήδη θερμανθεί σε μια φθηνότερη χρονική περίοδο δεν επιβαρύνεται αυτόματα με την τιμή της ώρας αιχμής.

Αντίθετα, όσοι έχουν κυμαινόμενη τιμή που καθορίζεται σε μηνιαία βάση δεν επηρεάζουν άμεσα το κόστος προμήθειας ηλεκτρικής ενέργειας μεταφέροντας το ντους σε άλλο δεκαπεντάλεπτο.

Ο οικονομολόγος ενέργειας Claes Hemberg επισημαίνει στο NU.se ότι πολλά ηλεκτρικά αυτοκίνητα και συστήματα θέρμανσης μπορούν να προγραμματιστούν ώστε να λειτουργούν αυτόματα κατά τις φθηνότερες περιόδους. Ωστόσο, τα νοικοκυριά δεν έχουν πάντοτε ενεργοποιήσει αυτές τις δυνατότητες.

Συντακτική ομάδα 

Σουηδία:Ιστορικά υψηλές οι τιμές του ρεύματος – και η κατάσταση θα χειροτερέψει

Πάνω από επτά σουηδικές κορώνες ανά κιλοβατώρα την ακριβότερη ώρα του απογεύματος. Αυτή είναι η εικόνα τη Δευτέρα στη νότια Σουηδία, με τους αναλυτές να προειδοποιούν ότι οι υψηλές τιμές θα συνεχιστούν και ότι ο λογαριασμός του Νοεμβρίου ενδέχεται να είναι ο ακριβότερος εδώ και αρκετά χρόνια.

«Φαίνεται ότι θα επικρατήσει απόλυτη άπνοια στη Γερμανία», δηλώνει στο πρακτορείο TT ο αναλυτής της Bixia, Γιόχαν Σίγκβαρντσον.

Την ώρα που τα νοικοκυριά ετοιμάζουν το βραδινό τους, μεταξύ 17:00 και 18:00, η τιμή του ηλεκτρικού ρεύματος στη χονδρεμπορική αγορά, στη ζώνη ηλεκτρικής ενέργειας SE4, ξεπερνά τις επτά κορώνες ανά κιλοβατώρα. Στην τιμή αυτή προστίθενται φόροι και λοιπές χρεώσεις.

Ο μέσος όρος του εικοσιτετραώρου διαμορφώνεται στις 4,30 κορώνες. Ακριβό είναι το ρεύμα και στη ζώνη SE3, στην οποία περιλαμβάνονται, μεταξύ άλλων, η Στοκχόλμη και το Γκέτεμποργκ: η μέση τιμή φτάνει τις 2,70 κορώνες ανά κιλοβατώρα, σύμφωνα με την Aftonbladet.

Ο οικονομολόγος ενέργειας της Nibe, Κλας Χέμπεργκ, αποδίδει την κατάσταση στον συνδυασμό χαμηλών θερμοκρασιών, ασθενών ανέμων και υψηλών τιμών φυσικού αερίου.

«Αυτός πιθανότατα θα είναι ο ακριβότερος μήνας εδώ και αρκετά χρόνια», δηλώνει στην εφημερίδα.

Ήδη την Παρασκευή, η μέση τιμή του ρεύματος στη SE4 είχε φτάσει τις 3,20 κορώνες ανά κιλοβατώρα. Είχε προηγηθεί ο Οκτώβριος, ο οποίος κατέγραψε τον υψηλότερο μηνιαίο μέσο όρο της χρονιάς, στις 1,57 κορώνες.

Σύμφωνα με τον αναλυτή της Bixia, Γιόχαν Σίγκβαρντσον, δεν αναμένεται άμεση αποκλιμάκωση.

«Από τη Δευτέρα έως την Τετάρτη, οι τιμές φαίνεται ότι θα είναι ακόμη υψηλότερες από εκείνες της προηγούμενης εβδομάδας, καθώς αναμένεται απόλυτη άπνοια στη Γερμανία», δηλώνει στο TT.

Την ίδια στιγμή, σχεδόν το ήμισυ της πυρηνικής ισχύος στις χώρες του ευρωπαϊκού Βορρά βρίσκεται εκτός λειτουργίας, σύμφωνα με το TT. Αυτό περιορίζει τη μεταφορά ηλεκτρικής ενέργειας μεταξύ των ζωνών και αυξάνει την εξάρτηση της νότιας Σουηδίας από γειτονικές χώρες, όπου το ακριβό φυσικό αέριο ωθεί προς τα πάνω τις τιμές του ρεύματος.

Η διαφορά σε σχέση με τη βόρεια Σουηδία είναι μεγάλη. Μέχρι στιγμής τον Νοέμβριο, η μέση τιμή ήταν 17 έρε, δηλαδή 0,17 κορώνες ανά κιλοβατώρα, στη ζώνη SE1 και 11 έρε, δηλαδή 0,11 κορώνες, στη SE2. Εκεί, το πλεόνασμα ηλεκτρικής ενέργειας διατηρεί τις τιμές σε χαμηλά επίπεδα.

Μέσα στον Νοέμβριο αναμένεται να επανέλθουν σε λειτουργία αρκετές πυρηνικές μονάδες μετά από εργασίες συντήρησης και επισκευής. Αυτό θα μπορούσε να πιέσει προς τα κάτω τις τιμές στον νότο. Σύμφωνα με τον Χέμπεργκ, η επανεκκίνηση μονάδας στον πυρηνικό σταθμό Ρίνγκχαλς, που αναμένεται στις 17 Νοεμβρίου, εκτιμάται επίσης ότι θα ανακουφίσει την κατάσταση στη SE3.

Οι τιμές του φυσικού αερίου αποτελούν έναν ακόμη παράγοντα αβεβαιότητας. Σύμφωνα με το TT, οι διαταραχές στην προσφορά που προκάλεσε ο πόλεμος στο Ιράν έχουν συμβάλει στη διατήρηση των τιμών σε υψηλά επίπεδα. Ενδεχόμενη πρόοδος στις ειρηνευτικές προσπάθειες μεταξύ Ιράν και ΗΠΑ θα μπορούσε να οδηγήσει σε πτώση των τιμών του φυσικού αερίου, εκτιμά ο Σίγκβαρντσον.

Συντακτική ομάδα 

måndag 9 november 2026

Σουηδική εφημερίδα στην Κύπρο το 1958: Ο Κιουτσούκ απαιτούσε «διχοτόμηση ή θάνατο» — τα παιδιά μάθαιναν «taksim» πριν από «μαμά»

 

Στις 10 Αυγούστου 1958, η σουηδική εφημερίδα Aftonbladet δημοσίευσε ρεπορτάζ της Barbro Karabuda από την Κύπρο. Ήταν σχεδόν 16 χρόνια πριν από την τουρκική εισβολή της 20ής Ιουλίου 1974. Ήδη τότε, η εφημερίδα κατέγραφε ανοιχτά αιτήματα για τη διχοτόμηση του νησιού.

Στο δημοσίευμα παρατίθενται τα λόγια του Τουρκοκύπριου ηγέτη δρος Κιουτσούκ:

«Η διχοτόμηση θα γίνει! Το λέει ο Μεντερές! Διχοτόμηση ή θάνατος!»

Η αναφορά στον Μεντερές συνοδεύεται από μια ακόμη φράση, την οποία η ανταποκρίτρια αποδίδει στους Τουρκοκυπρίους:

«Η Τουρκία περιμένει να κάνουμε το καθήκον μας».

Ιδιαίτερη βαρύτητα έχουν όσα γράφει για τα μικρά παιδιά:

«Τα μικρά παιδιά των Τούρκων έχουν μάθει να προφέρουν τη λέξη “taksim” πριν ακόμη από τις λέξεις μαμά και μπαμπά».

Το «taksim» σημαίνει διχοτόμηση. Η δημοσιογράφος το περιγράφει ως τον «τελικό και απόλυτο στόχο» των Τουρκοκυπρίων. Σύμφωνα με το ίδιο το ρεπορτάζ, το αίτημα της διχοτόμησης είχε φτάσει ακόμη και στα μικρότερα παιδιά.

Αυτά δημοσιεύονταν στον σουηδικό Τύπο ήδη το 1958. Το αίτημα για τη διαίρεση της Κύπρου διατυπωνόταν ανοιχτά πολύ πριν από την εισβολή του 1974. 

ΔΙΧΟΤΟΜΗΣΗ Ή ΘΑΝΑΤΟΣ — το απόλυτο αίτημα των Τουρκοκυπρίων

Εκεχειρία — αλλά για πόσο;

Της Barbro Karabuda

Μια πολύ μικρή νότα αισιοδοξίας μπορεί κανείς να διακρίνει στις τελευταίες ειδήσεις από την Κύπρο. Όχι ακόμη αισιοδοξία για μια λύση του προβλήματος του νησιού, αλλά μια ελπίδα ότι τώρα θα μπει τέλος στις δολοφονίες των τελευταίων επτά εβδομάδων, στη διάρκεια των οποίων σκοτώθηκαν περισσότεροι από 120 Τούρκοι και Έλληνες, τραυματίστηκαν αρκετές εκατοντάδες και κάηκαν πάρα πολλά σπίτια. Η ελληνική τρομοκρατική οργάνωση ΕΟΚΑ έχει κηρύξει εκεχειρία και η τουρκική αντίστοιχή της, η ΤΜΤ, η οποία είναι αμυντική οργάνωση, θεωρεί φυσικό να σταματήσουν τα αντίποινα, εφόσον οι Έλληνες σταματήσουν τις βίαιες ενέργειές τους. Έλληνες και Τούρκοι προσπαθούν λοιπόν να παραμείνουν ήρεμοι, περιμένοντας να τερματιστεί η διένεξη στο νησί, κάτι που για τους Έλληνες μπορεί να σημαίνει μόνο ότι η Κύπρος θα περιέλθει στην Ελλάδα και για τους Τούρκους μόνο ότι το νησί θα διχοτομηθεί.

«Taksim! Ya taksim ya ölum!» Διχοτόμηση! Διχοτόμηση ή θάνατος! Τα μικρά παιδιά των Τούρκων έχουν μάθει να προφέρουν τη λέξη «taksim» πριν ακόμη από τις λέξεις μαμά και μπαμπά. Το «taksim» είναι ο τελικός και απόλυτος στόχος των Τουρκοκυπρίων· κάθε Τούρκος είναι έτοιμος να πεθάνει για αυτό που θεωρεί δικαίωμά του.

Μόνο μίσος

Όταν επισκέφθηκα για πρώτη φορά την Κύπρο, ήταν πριν από την 1η Απριλίου 1955, όταν άρχισε η λεγόμενη περίοδος της τρομοκρατίας, δεν είχα καθόλου την αίσθηση ότι αυτός ο όμορφος και φιλόξενος τόπος κατοικούνταν από διαφορετικές εθνότητες. Θυμάμαι πώς, μεταξύ άλλων, στην τουρκική πόλη Λεύκα, είδαμε αποδείξεις του πόσο καλά τα πήγαιναν μεταξύ τους οι διαφορετικοί πληθυσμοί. Οι ελληνικές οικογένειες που αποτελούσαν μειονότητα μιλούσαν τουρκικά, συναναστρέφονταν τους Τούρκους, έτρωγαν, τραγουδούσαν και διασκέδαζαν μαζί τους. Το ίδιο συνέβαινε με τις τουρκικές μειονότητες στις ελληνικές πόλεις. Σχεδόν ολόκληρος ο πληθυσμός του νησιού μιλούσε αγγλικά, ελληνικά και τουρκικά, και χρησιμοποιούσε και τις τρεις γλώσσες. Φέτος, όταν επέστρεψα σε αυτή την Κύπρο, με ένα από τα ωραιότερα φυσικά τοπία που έχω αντικρίσει, συγκλονίστηκα. Ανάμεσα στις τρεις εθνότητες του νησιού υπάρχει πλέον μόνο μίσος, ένα μίσος που γεννήθηκε στις κυβερνήσεις της Αθήνας, της Άγκυρας και του Λονδίνου.

Ο Θεός έχει πραγματικά δημιουργήσει την Κύπρο ως έναν υπέροχα όμορφο τόπο, ένα από τα πιο καταπράσινα και γαλήνια τοπία που μπορεί να βρει κανείς. Το κλίμα είναι ευχάριστο. Βοσκοί περιδιαβαίνουν αργά τα λιβάδια, κάποιος με ένα νεογέννητο αρνάκι να κρέμεται και να λικνίζεται κάτω από το μπράτσο του. Δύσκολα συγχωρεί κανείς τις ανθρώπινες φιλοδοξίες και τις παρεξηγήσεις για την κόλαση στην οποία έχει μετατραπεί το νησί. Ο βοσκός με το μαύρο σαρίκι είναι Έλληνας, εκείνος με το λευκό είναι Τούρκος, και δεν τους βλέπει κανείς μαζί στην ύπαιθρο. Δεν καταδέχονται πλέον να μιλήσουν άλλη γλώσσα πέρα από τη δική τους μητρική. Το νησί δεν έχει χωριστεί σύμφωνα με την επιθυμία των Τούρκων, όμως η Κύπρος είναι κατακερματισμένη σε μικρά τμήματα, ώστε κάθε επαφή μεταξύ Ελλήνων και Τούρκων έχει διακοπεί. Όταν αίρεται η απαγόρευση κυκλοφορίας, τουρκικά και ελληνικά λεωφορεία κυκλοφορούν εδώ και καιρό το ένα δίπλα στο άλλο· οι δύο εθνότητες έχουν τα δικά τους ταξί. Δεν ψωνίζουν στα καταστήματα ο ένας του άλλου και δεν μιλούν μεταξύ τους, παρά μόνο όταν είναι απαραίτητο. Πόλεις και χωριά είναι χωρισμένα σε ελληνικά και τουρκικά τμήματα.

Τρία ασυμβίβαστα αιτήματα

Το Κυπριακό είναι ένα από τα πιο δυσεπίλυτα πολιτικά προβλήματα. Τρεις χώρες, όλες μέλη του Ατλαντικού Συμφώνου, παίζουν τους πρωταγωνιστικούς ρόλους σε αυτή τη σύγκρουση. Σε γενικές γραμμές, οι απόψεις των τριών εθνοτήτων για την Κύπρο μπορούν να συνοψιστούν ως εξής:

  1. Ο ελληνικός πληθυσμός απαιτεί να αποκτήσει αυτοκυβέρνηση, κάτι που συνεπάγεται επίσης ότι το νησί θα ανήκει στην Ελλάδα.
  2. Ο τουρκικός πληθυσμός φοβάται ότι αυτό θα σήμαινε πλήρη απώλεια της ελευθερίας και ότι η μειονότητα θα υφίστατο κακομεταχείριση, ύστερα από το απερίγραπτο μίσος που έχει αναπτυχθεί ανάμεσα στις δύο πληθυσμιακές ομάδες.
  3. Η Μεγάλη Βρετανία, από την πλευρά της, αναγνωρίζει δικαιολογημένα τη στρατηγική σημασία της θέσης της Κύπρου.

Οι Έλληνες αποτελούν τους 400.000 από τους 550.000 κατοίκους του νησιού. Ανήκουν, επομένως, στην πλειονότητα και δεν έχουν τίποτε να χάσουν, όποια απόφαση κι αν ληφθεί στο Λονδίνο. Το 40% της έκτασης ανήκει στους Τούρκους, το 10% στη Μεγάλη Βρετανία και το υπόλοιπο στους Έλληνες. Η Κύπρος κυβερνήθηκε από την Τουρκία επί 300 χρόνια και από τη Μεγάλη Βρετανία επί 77 χρόνια.

Δρ Μικρός

Μεταξύ των Τούρκων της Κύπρου δεν υπάρχει καμία αμφιβολία για το «taksim». Είναι πεπεισμένοι ότι θα νικήσουν, αν όχι αμέσως, τότε ύστερα από έναν πόλεμο. Πιστεύουν ολόψυχα στον ηγέτη τους, τον δρα Κιουτσούκ — δρα Μικρό — όταν τους διαβεβαιώνει ότι δεν χρειάζεται να ανησυχούν: «Η διχοτόμηση θα γίνει! Το λέει ο Μεντερές! Διχοτόμηση ή θάνατος!» Και αν κάποιος Τούρκος θελήσει παρ’ όλα αυτά να εγκαταλείψει το νησί, όπου έζησε μια τόσο ταραγμένη ζωή, τότε η μεγαλύτερη επιθυμία του, το μεγάλο του όνειρο, είναι η Τουρκία. Η τουρκική κυβέρνηση, όμως, φροντίζει να μη χορηγούνται τουρκικά διαβατήρια στους Τουρκοκυπρίους, οι οποίοι σήμερα διαθέτουν βρετανικά, καθώς αυτό θα μπορούσε να επιφέρει σημαντική μείωση της τουρκικής μειονότητας στην Κύπρο και, ταυτόχρονα, ακόμη μικρότερη πιθανότητα μελλοντικής διχοτόμησης του νησιού.

«Η Τουρκία περιμένει να κάνουμε το καθήκον μας», λένε οι Τούρκοι της Κύπρου και ορκίζονται ότι θα συνεχίσουν να υπερασπίζονται τον εαυτό τους και το δίκιο τους.

Οι Έλληνες δεν θέλουν να πάρουν στα σοβαρά τους Τούρκους. Αντιμετωπίζουν περιφρονητικά τον αγώνα τους. Έχουν ήδη αρκετά προβλήματα με τους Άγγλους και θεωρούν ότι το Κυπριακό δεν είναι στην πραγματικότητα καθόλου περίπλοκο. Αρκεί να εισακουστεί η επιθυμία της πλειονότητας και το πρόβλημα θα λυθεί.

Πολιτική και θρησκεία

Είναι δύσκολο να αποκτήσει κανείς σαφή εικόνα για τους Έλληνες. Είναι και οι ίδιοι χωρισμένοι σε δύο μεγάλες ομάδες: το 60% του ελληνικού πληθυσμού της Κύπρου ανήκει στο κομμουνιστικό κόμμα ΑΚΕΛ και το υπόλοιπο στο εθνικιστικό κόμμα ΕΟΚΑ. Ο Αρχιεπίσκοπος Μακάριος κατόρθωσε να πείσει τον προηγούμενο κυβερνήτη της Κύπρου, Χάρντινγκ, να απαγορεύσει το ΑΚΕΛ, απαγόρευση που, ωστόσο, ήρε ο σημερινός κυβερνήτης Χιου Φουτ. Η πολιτική και η θρησκεία έχουν γίνει ένα και το αυτό για τον Έλληνα της Κύπρου· η Εκκλησία είναι εκείνη που καθορίζει τα συναισθήματα και τις σκέψεις του. Οι άνδρες της ΕΟΚΑ φωνάζουν ζητώντας τον Μακάριο και οι μαθητές φορούν τη φωτογραφία του στερεωμένη με παραμάνα στο στήθος.

Στα μικτά χωριά επικρατεί τρομακτική ένταση. Πρέπει πάντοτε κάποιοι άνδρες να ξενυχτούν και να αγρυπνούν. Αυτό έχει κάνει τους ανθρώπους νευρικούς, και η τουρκική νεολαία έχει αποφασίσει να αγωνιστεί για ένα πιο ήρεμο μέλλον, για την ελευθερία, ακόμη κι αν χρειαστεί να πεθάνει γι’ αυτήν.

Μέσα στα τείχη της Αμμοχώστου βρίσκονται οι τουρκικές συνοικίες. Εκεί συνάντησα επίσης έναν Τούρκο παντρεμένο με Ελληνίδα. Η σύζυγός του έχει γίνει Τουρκάλα και έχει ασπαστεί τον μωαμεθανισμό, αλλά παρ’ όλα αυτά ήταν δύσκολο να γίνει αποδεκτός ο γάμος από την τουρκική οικογένεια. Πέρασαν δέκα χρόνια προτού έστω και ένας συγγενής επισκεφθεί το σπίτι τους, και οι Έλληνες ήταν εκείνοι που ήρθαν πρώτοι. Η οικογένεια έχει μια δωδεκάχρονη κόρη που κλαίει τα βράδια, όχι από φόβο για το σκοτάδι, αλλά από τρόμο μήπως οι Έλληνες και οι Τούρκοι έρθουν ανά πάσα στιγμή.

Διαφημιστική εκστρατεία

Κατά τα άλλα, οι Τούρκοι λένε ότι αποδέχονται να παντρευτεί ένας άνδρας ξένη γυναίκα, όχι όμως το αντίστροφο, επειδή η μειονότητα δεν πρέπει να μειωθεί. Το 1700, το 55% του πληθυσμού της Κύπρου ήταν τουρκικό και το 45% ελληνικό. Μετά το 1878, όταν κατέρρευσε η οθωμανική εξουσία, οι Έλληνες ιερείς έκαναν μια διαφημιστική εκστρατεία μεταξύ των μωαμεθανών και κατόρθωσαν να πείσουν πολλούς να αλλάξουν θρησκεία. Το 1891, το 76% του πληθυσμού του νησιού ήταν ελληνικό και το 23% τουρκικό.

Δεν υπάρχει ούτε ένα χωριό, ούτε μία πόλη στην Κύπρο που να μην έχει να διηγηθεί αιματοβαμμένες ιστορίες από τα τελευταία χρόνια ή τους τελευταίους μήνες. Στα ταξίδια μου από τη μια άκρη της Κύπρου στην άλλη, ήρθα σε επαφή με έναν ανησυχητικά μεγάλο αριθμό χηρών και παιδιών που είχαν χάσει τον πατέρα τους.

Επίθεση

Στην Κύπρο κανείς δεν είναι βέβαιος για την ίδια του τη ζωή. Δεχθήκαμε και εμείς οι ίδιοι επίθεση από την ΕΟΚΑ, η οποία θα μπορούσε να είχε χειρότερη κατάληξη για εμάς, όταν διασχίζαμε νύχτα, μαζί με τον Τούρκο ηγέτη Κιουτσούκ, τα βουνά της Πάφου, όπου βρίσκεται το αρχηγείο της ΕΟΚΑ. Κανείς δεν γνωρίζει με βεβαιότητα αν ο ηγέτης Γρίβας βρίσκεται ψηλά στα βουνά της Πάφου ή στην Αθήνα.

Ήμασταν προσκεκλημένοι να συνοδεύσουμε τον Βρετανό κυβερνήτη της Κύπρου, σερ Χιου Φουτ, στις περιοδείες καλής θέλησής του από τη Λευκωσία προς τις βρετανικές στρατιωτικές εγκαταστάσεις του νησιού. Αυτές οι περιοδείες πρέπει πάντοτε να πραγματοποιούνται με άκρα μυστικότητα, ώστε να αποφεύγονται επιθέσεις από τον κυπριακό πληθυσμό.

Τώρα, όπως προαναφέρθηκε, η ΕΟΚΑ έχει υποσχεθεί ηρεμία προς το παρόν και, μαζί με τους Τούρκους, θεωρεί ότι είναι η σειρά των Άγγλων να δράσουν και να βάλουν τέλος στη σύγκρουση για την Κύπρο. Ωστόσο, μια λύση του Κυπριακού δεν μπορεί ποτέ να γίνει δεκτή με χαρά και από τους Έλληνες και από τους Τούρκους.

Συντακτική ομάδα 

”Delning eller döden” – turkarnas krav på Cypern 1958, nästan 16 år före invasionen

Den 10 augusti 1958 publicerade Aftonbladet ett reportage från Cypern av Barbro Karabuda. Det var nästan 16 år före den turkiska invasionen den 20 juli 1974. Redan då återgav tidningen uttryckliga krav på öns delning.

I reportaget citeras den turkcypriotiske ledaren dr Kucuk:

”Taksim ska gå igenom! Menderes säger så! Delning eller döden!”

Hänvisningen till Menderes följs av ytterligare ett uttalande, som korrespondenten tillskriver turkcyprioterna:

”Turkiet väntar att vi gör vår plikt.”

Även barnen förekommer i skildringen. Karabuda skriver att turkiska småbarn hade lärt sig ordet ”taksim” — delning — före orden ”mamma” och ”pappa”. Stycket inleds med slagordet: ”Delning! Delning eller döden!” Hon beskriver delningen som cypernturkarnas ”sista och absoluta mål”.

Detta stod alltså i en svensk dagstidning redan 1958. Kravet på Cyperns delning var öppet uttalat långt före invasionen 1974.

Slående är också korrespondentens ordval. EOKA betecknas som ”den grekiska terroristorganisationen”, medan TMT beskrivs som ”en försvarsorganisation”. I samma reportage som återger delningskraven, hänvisningen till Menderes och orden om att fullgöra sin plikt gentemot Turkiet får de två organisationerna helt olika beteckningar. Även det språkbruket är en del av historien som behöver granskas.

DELNING ELLER DÖDEN - Aftonbladet 1958-08-10

Vapenstillestånd — men hur länge?

Av BARBRO KARABUDA

En mycket liten optimism kan man skymta i de allra senaste nyheterna från Cypern. Ännu ingen optimism vad det gäller en lösning av ö-problemet men ett hopp om att det nu ska bli ett slut på de senaste sju veckornas mord, då över 120 turkar och greker dödats, flera hundra sårats och massor av hus bränts, ner. Den grekiska terroristorganisationen EOKA har proklamerat vapenstillestånd och den turkiska motsvarigheten TMT, som är en försvarsorganisation, anser det som naturligt att vedergällningsåtgärderna upphör om grekerna slutar med sina våldsdåd. Greker och turkar gör alltså ett försök att hålla sig lugna, avvaktande ett slut på ö-schismen, som för grekerna endast kan innebära att Cypern blir grekisk egendom, och som för turkarna endast kan betyda en delning av ön.

”Taksim! Ya taksim ya ölum!” Delning! Delning eller döden! De turkiska småbarnen har lärt sig uttala ordet ”taksim” före både orden mamma och pappa. ”Taksim” är cypernturkarnas sista och absoluta mål, varje turk är beredd att dö för vad han anser vara sin rätt.

☆ Endast hat

När jag första gången besökte Cypern, det var före den 1 april 1955, då den så kallade terroristtiden inträdde, hade jag ingen känsla av att denna vackra och vänliga plats beboddes av olika nationaliteter. Jag minns hur vi i bl. a. den turkiska staden Lefke fick bevis på hur bra de olika folken kom överens. De grekiska minoritetsfamiljerna talade turkiska, umgicks med turkarna, åt, sjöng och roade sig tillsammans med dem. Det var likadant med de turkiska minoriteterna i de grekiska städerna. Så gott som hela ö-befolkningen talade engelska, grekiska och turkiska, och man använde sig av de tre språken. I år när jag kom tillbaka till detta Cypern, som har en av de allra vackraste naturer jag skådat, blev jag tagen på ett chockartat sätt. Mellan öns tre nationaliteter finns nu endast hat, ett hat som fötts i regeringarna i respektive Aten, Ankara och London.

Gud har verkligen skapat Cypern som en underbart vacker plats, ett av de allra grönaste, rofyllda landskap man kan finna. Klimatet är behagligt. Fåraherdar strövar långsamt över ängarna, någon med ett nyfött lamm hängande och slängande under armen. Man har svårt att förlåta mänskliga ambitioner och missförstånd för det helvete, som ön förvandlats till. Fåraherde med svart turban är grek, med vit är turk, och man ser inte de båda tillsammans ute i markerna. Man nedlåter sig inte längre till att tala annat än sitt eget modersmål. Ön har inte uppdelats enligt turkarnas önskan, men i småpartier är Cypern avdelad så att all kontakt är bruten mellan greker och turkar. När utegångsförbudet är hävt, går sedan länge turkiska och grekiska bussar i trafik sida vid sida, de två nationaliteterna har egna droskbilar. De handlar inte i varandras affärer och talar inte med varandra, såvida detta inte är nödvändigt. Städer och byar är delade i grekiska och turkiska delar.

☆ Tre oförenliga krav

Cypern-problemet är ett av de mest svårlösta politiska problemen. Tre länder, samtliga medlemmar i Atlantpakten, spelar huvudrollerna i denna konflikt, där man i stort sett kan dela upp de tre nationaliteternas syn på Cypern enligt följande:

  1. Den grekiska befolkningen kräver att få självstyrelse, vilket även innebär att ön ska tillhöra Grekland.
  2. Den turkiska befolkningen fruktar att detta skulle innebära absolut förlust av friheten och att minoriteten skulle bli illa behandlad efter det obeskrivliga hat som uppstått mellan de båda folkgrupperna.
  3. Storbritannien inser för sin del med rätta Cyperns strategiska läge.

Grekerna utgör 400.000 av öns befolkning på 550.000. De tillhör alltså majoriteten och har intet att förlora vad som än bestämmes i London. 40 proc. av landytan tillhör turkarna, 10 proc. Storbritannien, och resten grekerna. Cypern har styrts av Turkiet i 300 år och av Storbritannien i 77 år.

☆ Dr Liten

Hos turkarna på Cypern finns det ingen skepticism angående ”taksim”, de är övertygade om seger, om inte genast så efter ett krig. De tror helhjärtat på sin ledare dr Kucuk (dr Liten), när han försäkrar att de inte behöver oroa sig: ”Taksim ska gå igenom! Menderes säger så! Delning eller döden!” Och skulle någon turk ändå vilja lämna ön, där han levt ett så orosfyllt liv, så är hans största önskan, hans stora dröm — Turkiet. Men den turkiska regeringen är mån om att turk-cyprioterna, som nu innehar brittiska pass, inte tilldelas ett turkiskt sådant, vilket skulle kunna innebära en betydande minskning av den turkiska minoriteten på Cypern och samtidigt en ännu mindre chans till en framtida delning av ön.

”Turkiet väntar att vi gör vår plikt”, säger turkarna på Cypern och svär att fortsätta försvara sig och sin rätt.

Grekerna vill inte ta turkarna på allvar. De fnyser åt deras kamp. De har nog av engelsmännen och tycker att Cypern-problemet egentligen inte alls är komplicerat. Det är ju bara att hörsamma majoritetens önskan, så är problemet löst.

☆ Politik och religion

Det är svårt att få klart begrepp om grekerna, de är själva delade i två stora grupper, 60 proc. av den grekiska Cypern-befolkningen hör till det kommunistiska AKEL-partiet och resten till nationalistpartiet EOKA. Ärkebiskop Makarios lyckades övertala förre Cypern-guvernören Harding att förbjuda AKEL-partiet, vilket förbud emellertid upphävdes av den nuvarande guvernören Hugh Foot. Politik och religion har blivit ett och samma för Cypern-greken, det är kyrkan som bestämmer hans känslor och tankar. EOKA-männen ropar efter Makarios och skolbarnen bär hans foto i en säkerhetsnål på bröstet.

Det råder en ohygglig spänning i de blandade byarna. Alltid måste några män sitta uppe och vaka. Detta har gjort människorna nervösa, och den turkiska ungdomen har bestämt sig för en lugnare framtid, för frihet, om de så ska dö för den.

Innanför stadsmuren i Famagusta ligger turkarnas kvarter. Jag träffade där också en turk, som är gift med en grekisk kvinna. Hustrun har blivit turkinna och övergått till muhammedanismen men ändå var det svårt att få äktenskapet accepterat av den turkiska släkten. Det tog 10 år, innan någon enda släkting besökte deras hus, och det var grekerna som kom först. Familjen har en dotter på 12 år, som gråter på kvällarna, inte för mörkret men av skrämsel för att grekerna och turkarna ska komma när som helst.

☆ Reklamkampanj

Turkarna säger sig annars acceptera att en man gifter sig med en utländsk kvinna, men ej tvärtom, ty minoriteten får ej minskas. År 1700 var 55 proc. av Cypern-befolkningen turkisk och 45 proc. grekisk. Efter 1878, då ottomanska väldet bröt samman, gjorde de grekiska prästerna en reklamkampanj hos muhammedanerna och lyckades få många att byta religion. År 1891 var 76 proc. av öbefolkningen grekisk och 23 proc. turkisk.

Det finns inte en by, inte en stad på Cypern, som inte har bloddrypande berättelser från de senaste åren eller de senaste månaderna att berätta, och jag har under mina resor kors och tvärs över Cypern kommit i kontakt med ett oroväckande stort antal änkor och faderlösa barn.

☆ Attentat

Man är inte säker på sin existens på Cypern, och själva var vi utsatta för attentat av EOKA, som kunde slutat värre för vår del, då vi tillsammans med den turkiske ledaren Kucuk nattetid passerade genom Paphosbergen, där EOKAS:s högkvarter ligger. Ingen vet med säkerhet, om ledaren Grivas finns uppe i Paphosbergen eller om han är i Aten.

Vi var inbjudna att följa Cyperns brittiske guvernör Sir Hugh Foot på hans good will-resor från Nicosia till de brittiska militära förläggningarna på ön. Dessa resor måste alltid företas i strängaste hemlighet för att undvika attentat från cypernbefolkningen.

Nu har som sagt EOKA lovat lugn tills vidare, och tillsammans med turkarna anser de att det är engelsmännens tur att handla, att göra ett slut på Cypern-konflikten. En lösning av Cypern-problemet kan emellertid aldrig hälsas med glädje från både greker och turkar.

Ypervorioi